Kimya
Maddelerin yapısı, özellikleri ve dönüşümlerini inceleyen temel bilim dalı
Kimya Farkları
Yalnızca iyonlardan oluşan, oda sıcaklığında sıvı olan tuzdur; buhar basıncı hemen yoktur, tasarlanabilir ama pahalıdır. İLE İki katının belirli oranda karıştırılmasıyla erime noktası çok düşen, hidrojen bağıyla kurulan sıvıdır; ucuz, zararsız ve kolay hazırlanır. İkincisi, ilkinin ucuz ve yeşil bir seçeneğidir.
Moleküller arası etkileşimleri bilinçle kullanıp, istenen kristal yapısını tasarlama uğraşıdır. İLE Aynı maddenin, birden çok farklı kristal yapıda kristallenebilmesidir; ilaçlarda çözünürlüğü ve etkiyi kökten değiştirir. İlki tasarım, ikincisi tasarımı zorlaştıran olgudur.
Birden çok dalga boyunda uyarılabilen, böylece aynı örnekte çok sayıda hedefi ayrı ayrı izleyebilen floresan yöntemidir. İLE Tek bir dalga boyunda uyarılan, aynı anda tek bir hedefi izleyen yöntemdir. İlki çoklu, ikincisi tekli izleme yapar.
Bir maddenin oksijenle hızlı ve ısı-ışık vererek tepkimesidir; kendini sürdürür ve gözle görünür alev üretir. İLE Demirin oksijen ve nemle çok yavaş yükseltgenmesidir; ısı-ışık vermez, uzun sürede yüzeyi kemirir. İkisi de yükseltgenmedir; farkları hızı ve açığa çıkan enerjinin şiddetidir.
İki alkenin uçlarının, rutenyum katalizörüyle değiş tokuş edilmesidir; halka kurmakta ve halka açmakta kullanılır. İLE Monomerlerin uzun zincirler hâlinde art arda bağlanmasıdır. İkisi birleşince, metatezle yürüyen halka açılımlı polimerleşme elde edilir.
Metal alaşımlarında özel kristal yapılar.
Yeni sentezlenen proteinlerin doğru katlanmasına yardım eden, yanlış katlanmayı önleyen proteindir; enerji harcayarak katlanma şansı verir. İLE Yanlış katlanmış ya da işi bitmiş proteinleri parçalayan protein öğütücüsüdür. İlki kurtarmaya çalışır, ikincisi kurtarılamayanı yok eder.
Sırasıyla tekli, çiftli, üçlü bağlı doymuş/doymamış ve aromatik hidrokarbonlardır.
Kimyasal olarak önemli bir orbital altkümesi (aktif uzay) içinde tüm olası elektron dizilimlerini hesaba katan yöntemdir; bağ kopması ve dejenerlik için gereklidir. İLE Bu yöntemin verdiği çok referanslı temeli alıp, üzerine dinamik ilintiyi de ekleyen daha doğru yöntemdir. İkincisi, ilkinin üstüne kurulur ve onu tamamlar.
Uyarılmış durum enerjilerini, yoğunluk fonksiyoneli kuramının zamana bağlı biçimiyle hesaplayan yöntemdir; hızlıdır ve tek elektronlu uyarılmalarda iyidir ama yük aktarımında zorlanır. İLE Uyarılmış durumları, tek elektronlu uyarılmaların doğrusal birleşimiyle veren, daha basit dalga fonksiyonu yöntemidir; ucuzdur ama enerjileri sistematik olarak yüksek verir.
Potansiyeli ileri ve geri süpürüp akımı kaydeden yöntemdir; tepkimenin tersinir olup olmadığını ve mekanizmasını gösterir. İLE Potansiyeli yalnızca tek yönde süpüren yöntemdir; daha basittir ama geri tepkime hakkında bilgi vermez.
İki manyetik iyonun, aradaki bir ligand (genellikle oksijen) üzerinden dolaylı olarak etkileşmesidir; oksitlerde manyetik düzenin ana mekanizmasıdır. İLE İki manyetik iyonun, orbitalleri doğrudan örtüşerek etkileşmesidir; ancak çok yakın komşularda olur. İlki dolaylı ve uzun erimli, ikincisi doğrudan ve kısa erimlidir.
Kovalent olmayan zayıf etkileşimlerle (hidrojen bağı, istifleme) kurulan, moleküllerin ötesindeki kimyayı inceler; bağlar geri dönüşümlüdür. İLE Metal ile ligand arasındaki koordinasyon bağını inceler; bağlar daha güçlü ve yönlüdür. İlki zayıf ve tersinir, ikincisi güçlü ve yönlü bağlarla çalışır.
Biyolojik tanıma olayını elektrik sinyaline çeviren algılayıcıdır; ucuz, taşınabilir ve hızlıdır (kan şekeri ölçer). İLE Aynı olayı ışık sinyaline çeviren algılayıcıdır; çok duyarlıdır ama düzeneği pahalı ve büyüktür.
Bir aldehit ya da ketonun enolatının, başka bir karbonile katılıp beta-hidroksi karbonil vermesidir; su kaybederek doymamış karbonile dönebilir. İLE Bir esterin enolatının, başka bir estere saldırıp beta-keto ester vermesidir; ester alkoksit grubunu kaybeder. İlki aldehit/keton, ikincisi ester kimyasıdır; ikisi de karbon-karbon bağı kurar.
Gerçek bir gazın, ideal gaz denklemlerinde basıncın yerine konulacak etkin değeridir; sapmaları tek bir düzeltilmiş büyüklükte toplar. İLE Gazın gerçekte uyguladığı, ölçülen kuvvettir. İdeal gazda ikisi eşittir; gerçek gazda ilki, ikincisinden sapar.
Katalizin, ışık soğurulmasıyla sürüldüğü türüdür; enerjiyi fotondan alır. İLE Işık olmadan, ısıyla yürüyen olağan katalizdir. İlki ışığı, ikincisi ısıyı kullanır.
Bir uyarana (ışık, pH, sıcaklık) ölçülebilir bir özellik değişimiyle yanıt veren malzemedir. İLE Uyarandan etkilenmeyen, özellikleri sabit kalan olağan malzemedir.
Kimyasal araçlarla biyolojik sistemleri incelemeye ve yönlendirmeye çalışan alandır; küçük moleküllerle biyolojiye müdahale eder. İLE Canlıdaki moleküllerin ve tepkimelerin kendisini inceleyen alandır; gözlemler ve betimler. İlki müdahale eder, ikincisi çözümler.
Bir elektrot tepkimesini, denge potansiyelinin ötesinde sürmek için fazladan uygulanması gereken gerilimdir; tepkimenin yavaşlığından doğan kayıptır. İLE Akım sıfırken, tepkimenin ileri ve geri hızlarının eşitlendiği potansiyeldir; termodinamiğin dayattığı en düşük gerilimdir. İkincisi kuramsal alt sınır, ilki gerçekte ödenen fazladır.
