Dokuz(9) yazaçlı FaRkLaR
KARIŞTIRILMAMASI GEREKENLER!!!
(SÜREKLİ AYIRDINDA OLUNMASI GEREKENLER!!!)
itibarı ile 25.631 başlık/FaRk ile birlikte,
25.631 katkı[bilgi/açıklama] yer almaktadır.
Kılavuz içinde sözcük Ara/Bul...
(66/104)
- SEKTE-İ KALP[Ar.]/MİYOKART ENFARKTÜSÜ/MYOCARDIAL INFARCTION[İng.] değil/yerine/= KALP KRİZİ
- MİZÂC-I VAKTE VÂKIF OLMAK ve/||/<> KEYFİYET-İ HÂLE ÂRİF OLMAK
- MİZANTROP ile MİZANTROPİ
- MIZIKA SESİ ile/ve AKORDİYON/AKORDEON SESİ
- MIZIKALAR'I
- MIZIKÇI/LIK değil/yerine/= OYUNBOZAN/LIK
( Çeşitli nedenlerle oyunu bozan, yenilgiyi kabul etmeyen, kolayca darılan kişi. )
- MIZMIZLANMAK ile SIZLANMAK
- MIZMIZ/LIK ile/ve/ne yazık ki/||/<>/> BASKIN/LIK / BASKICI/LIK
- MIZMIZ/LIK (FELSEFE) ile/değil/yerine FELSEFE
- MIZRAK/LIK ile MIZRAKLI ile MIZRAKSIZ
- ML/MACHINE LEARNING[İng.] değil/yerine/= MAKİNE ÖĞRENME
- MMD/MEDICAL MONİTORING DEVICE[İng.] değil/yerine/= TIBBİ İZLEME AYGITLARI
- MOBIL/MOBILE[İng.] değil/yerine/= DEVİNIMLİ 2.TAŞINABİLİR 3.GEZİCİ
- MOBILITE/MOBILITY[İng.] değil/yerine/= DEVİNIMLİLİK, HAREKETLİLİK
- MOBİLİZE[Fr. < MOBILISÉ] değil/yerine/= HAREKETLİ
- MOBİLYA ile MOBİLYACI/LIK ile MOBİLYALI ile MOBİLYASIZ
- MOBİLYADA ile KAPLAMADA
- MÖBİUS TRANSFORMATION ile/||/<> LİNEAR FRACTİONAL
( Möbius (az+b)/(cz+d), linear fractional aynı. )
( Formül: Complex projective İLE rational )
- MODA ile/ve DAYATILAN
- MODEL ile/||/<> BİYOKÜLTÜREL EVRİM[İng. BIOCULTURAL EVOLUTION] ile/||/<> CİNSEL YAMYAMLIK[İng. SEXUAL CANNIBALISM] ile/||/<> DAİSYWORLD MODELİ[İng. DAISYWORLD MODEL] ile/||/<> ESCHERİCHİA COLİ
( Gerçek sistemlerin soyut ve basitleştirilmiş hali. @@ Doğal seçilimin etkilerinin kültürel buluşlardan etkilendiğini söyleyen insan evrimi modeli. Kültür biyolojik olmayan adaptasyonlar sayesinde çevresel stresi azaltabilir ve evrime yön verebilir. Bu durumda potansiyel olarak strese karşı evrimleşmeyi azaltır. @@ Bir canlının çiftleşme sırasında, öncesinde ya da sonrasında partnerini yemesi davranışı. Genelde dişi örümceğimsilerde görülür. Farklı canlılarda evrimsel süreçte birbirinden bağımsız olarak ortaya çıktığı düşünülmektedir. Bu sebeple açıklanması için farklı modeller geliştirilmiştir. @@ Lovelock, sıcaklığın düzenlenmesi için biyosferin kasti eyleminin gerekli olmadığını eleştirmenlerine ispatlamak için Daisyworld modelini geliştirdi; bunun yerine doğal seçilimin işlemesinin sıcaklık düzenleme görevini yerine getirmek için yeterli olduğunu söyledi. @@ Genomu tamamiyle dizilmiş bir gram negatif bakteri. Prokaryotların incelenmesi için model organizmalardır.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- MODELLEME ile/değil ÖYKÜNME
- MODEL/LİK ile MODELCİ/LİK ile MODELİST ile MODEL SALONU
- MODERATÖR değil/yerine/= YÖNETİCİ
- MODERN BİLİM ile/ve/değil YENİ DOĞA FELSEFESİ
( COLINGWOOD'un DOĞA TASARIMI adlı kitabını da okumanızı salık veririz. )
- MODERN SYNTHESIS[İng.] değil/yerine/= MODERN SENTEZ
( Mendel Genetiği sayesinde öğrenilen genetik bilgilerin, 1930 ve 1940lı yıllarda Evrimsel Biyoloji ile birleştirilmesi ve iki kuramın, bir araya gelerek canlılığın nasıl değiştiğini tam olarak açıklayabilir hale gelmesi. Birçok bilim insanının araştırmaları ve katkıları sayesinde gerçekleştirilebilmiştir. Günümüzde bu sentez, farklı bilim dallarından gelen verilerle daha da güçlendirilmiştir. "Evrimsel Sentez" olarak da bilinir.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- MODERN TÜRKÇE'MİZ değil TÜRKÇE'NİN, MODERN KULLANIMI
- MODERNİZE ETMEK değil/yerine/= ÇAĞDAŞLAŞTIRMAK
- MODERNİZE ile MODERNİZASYON
- MODERNİZM ile BATI'LILAŞMA
- MODERNİZM ile/ve/değil MODERNİTE
( Modernitedeki çelişkilerin billurlaştırılması. İLE/VE/DEĞİL Modernizmi forma sokmak. )
( Kayıp. İLE/VE/DEĞİL Kazanç/kazanım. )
( Fransız protestanlığını anlamadan Modernizm'i anlamak olanaksızdır. )
( "Konuşmaları". İLE/VE/DEĞİL Kazanımları. )
- MODERNLEŞME ile/ve/||/<> "BATILILAŞMA" ile/ve/||/<> AYDINLANMA
- MODERNLEŞMEDE:
KENTLEŞME ile/ve/||/<>/> ÖĞRENİM/EĞİTİM ile/ve/||/<>/> KİTLE İLETİŞİMİ ile/ve/||/<>/> SEÇİM DÜZENİ
- MODERNLEŞMEK ile MODERNLEŞTİRMEK ile MODERNLEŞEBİLMEK ile MODERN/LİK ile MODERNİST ile MODERNİZM ile MODERN MANTIK ile MODERN MOBİLYA
- MODERNLİK ile/ve/değil/ne yazık ki/||/<>/> ÇARPIK KENTLEŞME
- MODERNLİK ile/ve/< MODERNLEŞME
- MODİFİKASYON[İng. MODIFICATION] ile/||/<> ALOSTERİ[İng. ALLOSTERY] ile/||/<> ALTERNATİF EŞLEŞME[İng. ALTERNATIVE SPLICING] ile/||/<> DNA ONARIMI[İng. DNA REPAIR]
( Canlılarda çevresel etkilerle fenotiplerde meydana gelen değişikliklere denir. Epigenetik etmenler haricinde gelecek nesle aktarılamadığı için kalıtsal değildir. @@ Düzenleyici bir ligandın proteinin katalitik sahası dışındaki bir bölgeye bağlanması yoluyla ya da kovalent modifikasyon yoluyla bir proteinin konformasyonunun değişmesi yoluyla protein aktivitesinin değişmesi. @@ Aynı öncül RNA ile farklı mRNA'ların oluşturulması. Bu durum, farklı aminoasit kompozisyonlara ait proteinlerin oluşturulmasına sebep olabilir ya da sadece 3' UTR uzunluğunu değiştirebilir. Alternatif (diferansiyel) eşleşme için bir sebep, RNA düzenlemesi sırasında, kesim alanlarındaki değişime sebep olan bir modifikasyonun oluşmasıdır. @@ Bir mutasyon ya da modifikasyona uğramış olan bir DNA molekülünün doğru nükleotid dizisinin restorasyonu.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- MODS/MULTIORGAN DISFONKSİYON SENDROMU MULTIORGAN DYSFUNCTION SYNDROME[İng.] değil/yerine/= ÇOKLU ORGAN İŞLEV BOZUKLUK BELİRGESİ
- MODÜLATÖR/MODULATOR[İng.] değil/yerine/= UYUMLAYICI
- MODÜLER ARİTMETİK ile/||/<> NORMAL ARİTMETİK
( Modüler kalanla, normal tam değerle çalışır )
( Formül: mod n İLE ℝ )
- MODÜLER FORM ile/||/<> OTO-MORFİK FORM
( Modüler form belirli dönüşüm grubu altında değişmeyen fonksiyonken İLE oto-morfik form daha genel grup etkisi altında değişmezdir )
( Formül: f(az+b/cz+d) )
- MODUS PONENS İLE MODUS TOLLENS İLE SİLOJİZM ile/||/<> ÇIKARIM KURALLARI
( Mantıksal çıkarım yöntemleri. )
( Formül: p→q İLE p ⊢ q )
- MOF İLE COF İLE HOF ile/||/<> GÖZENEKLİ KRİSTALLER
( Metal-organik ve organik çerçeve yapılar. )
( Formül: BET > 5000 m²/g )
- MOF İLE COF İLE ZEOLİTLER ile/||/<> GÖZENEKLİ MALZEMELER
( Düzenli gözenek yapılı kristal malzemeler. )
( Formül: BET yüzey alanı > 5000 m²/g )
- MOF MALZEMELERİ ile/||/<> ZEOLİTLER
( MOF malzemeleri metal-organik çerçevelerken İLE zeolitler inorganik alümosilikat yapılardır )
( Formül: BET yüzey alanı )
- MOĞOLİSTAN'IN:
KUZEYİ/NDE ile/ve GÜNEYİ/NDE ile/ve ORTA BÖLÜMLERİ/NDE
( Ormanlar. İLE/VE Çöl. İLE/VE Bozkır. )
- MOLEKÜL ÇEKİSİ[Osm.] / POISMOLECULAIRE[Fr.] / MOLEKULAR GEWICHT[Alm.] ile/değil/yerine/= MOL KÜTLESİ
- MOL ile/||/<> MOLALİTE ile/||/<> MOLARİTE ile/||/<> NORMALİTE ile/||/<> KONSANTRASYON BİRİMLERİ
( Çözelti derişim ölçüleri. )
( Formül: M = n/V )
- MOLAR REFRACTION[İng.] / RÉFRACTION MOLAIRE[Fr.] / MOLREFRAKTION[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLAR KIRILMA
- MOLAR SPECIFIC HEAT[İng.] / CHALEUR SPÉCIFIQUE MOLAIRE[Fr.] ile/değil/yerine/= MOLAR ÖZGÜL ISI
- MOLDOVACA ile MOLDOVALI
- MOLECULAR EVOLUTİON ile/||/<> MORPHOLOGİCAL EVOLUTİON
( Molecular evolution DNA ve protein dizilerindeki evrimsel değişimi incelerken İLE morphological evolution görünür yapısal değişimi inceler )
( Formül: Sequence divergence )
- MOLECULAR MACHİNE ile/||/<> STATİC MOLECULE
( Molecular machine kontrollü moleküler hareket yapabilirken İLE static molecule sabit konformasyon sergiler )
( Formül: Rotaxane motor )
- MOLECULAR WEIGHT[İng.] / POIDS MOLÉCULAIRE[Fr.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜL AĞIRLIĞI/KÜTLESİ
- MOLECULAR IMPACT[İng.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜL ÇARPIŞMASI
- MOLECULAR FORMULA[İng.] / FORMULE MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARFORMEL[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜL FORMÜLÜ
- MOLECULAR VOLUME[İng.] / MOLAKULAR VOLUMEN[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜL HACMİ
- MOLECULAR STRUCTURE[İng.] / STRUCTURE MOLECULAIRE[Fr.] / MOLEKULARE AUFBAU[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜL YAPISI
- MOLEKÜL ile MOLEKÜLER ile MOLEKÜLLÜ
- MOLEKÜLARİTE ile/||/<> REAKSİYON DERECESİ
( Molekülarite kuramk, derece deneyseldir )
( Formül: Mekanizma İLE gözlem )
- MOLEKULARGEWICHT[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER AĞIRLIK
- MOLECULAR FLOW[İng.] / ÉCOULEMENT MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARE STRÖMUNG[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER AKIŞ
- MOLECULAR BINDING FORCE[İng.] / FORCE DE LIAISON MOLÉCULAIRE[Fr.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER BAĞ KUVVETİ
- MOLECULAR DIAMETER[İng.] / DIAMÈTRE MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARER DURCHMESSER[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER ÇAP
- MOLECULAR ATTRACTION[İng.] / ATTRACTION DE MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARANZZIEHUNG[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER ÇEKİM
- DIPÔLE MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARER DIPOL[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER ÇİFT KUTUP
- MOLECULAR BEAM EPITAXY[İng.] / ÉPITAXIE PAR JET MOLÉCULAIRE[Fr.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER DEMET EPİTAKSİSİ
- MOLECULAR BEAM[İng.] / FAISCEAU MOLÉCULAIRE[Fr.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER DEMET
- MOLECULAR DIFFUSION[İng.] / DIFFUSION MOLÉCULAIRE[Fr.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER DİFÜZYON
- MOLEKÜLER DİNAMİK ile/||/<> STATİK KİMYA
( Moleküllerin hareketlerini ve dinamik davranışlarını inceleyen bilim dalı. İLE/||/<> Moleküllerin statik yapısını ve özelliklerini inceleyen bilim dalı. )
- MOLECULAR DIAMAGNETISM[İng.] / DIAMAGNÉTISME MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARER DIAMAGNETISMUS[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER DİYAMANYETİZMA
- MOLECULAR ROTATION[İng.] / ROTATION MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARE DREHUNG[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER DÖNME
- MOLECULAR STOPPING POWER[İng.] / POUVOIR D'ARRÊT MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARES BREMSVERMÖGEN[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER DURDURMA GÜCÜ
- MOLEKÜLER EKOLOJİ ile MİKROBİYOLOJİ
( Moleküler biyoloji tekniklerini kullanarak popülasyonlar ve topluluklar düzeyinde ekolojik soruları inceleyen bir bilim dalı. İLE Mikroorganizmaları inceleyen bir bilim dalı. Bu iki dalın kesiştiği noktada, moleküler biyoloji teknikleri, mikroorganizmaların biyoçeşitliliğini, dağılımını ve işlevlerini anlamak için kullanılmaktadır. )
- MOLECULAR SIEVE[İng.] / MOLEKULAR SIEB[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER ELEK
- MOLECULAR ELECTRONICS[İng.] / ÉLECTRONIQUE MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARELEKTRONIK[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER ELEKTRONİK
- MOLECULAR ENERGY LEVEL[İng.] / NIVEAU D'ÉNERGIE MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARES ENERGIENIVEAU[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER ENERJİ DÜZEYİ
- MOLECULAR PHYSICS[İng.] / MOLEKULARPHYSIK[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER FİZİK
- MOLECULAR FLUORESCENCE[İng.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER FLORESANS
- MOLECULAR GAS LASER[İng.] / LASER À GAZ MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARER GASLASER[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER GAZ LAZERİ
- MOLECULAR GAS[İng.] / GAZ MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARES GAS[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER GAZ
- MOLEKÜLER İLE HÜCRESEL İLE ORGANİZMA İLE POPÜLASYON ile/||/<> BİYOLOJİ SEVİYELERİ
( Yaşamın organizasyon seviyeleri. )
( Formül: Gen → Ekosistem )
- MOLECULAR CONDUCTIVITY[İng.] / CONDUCTIVITÉ MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARE LEITFÄHIGKEIT[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER İLETKENLİK
- MOLECULAR HEAT[İng.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER ISI
- MOLEKULARSTRAHLEPITAXIE[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER IŞIN KAPLAMA
- MOLEKULARSTRAHL[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER IŞIN
- MOLEKÜLER KİMYA ile/||/<> ATOMİK KİMYA
( Moleküllerin yapısını ve özelliklerini inceleyen bilim dalı. İLE/||/<> Atomların yapısını ve özelliklerini inceleyen bilim dalı. )
- MOLECULAR CRYSTAL[İng.] / CRISTAL MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARER KRISTALL[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER KRİSTAL
- POLARISABILITÉ MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARE POLARISIERBARKEIT[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER KUTUPLANABİLİRLİK
- MOLECULAR POLARIZABILITY[İng.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER KUTUPLANIRLIK
- MOLECULAR MAGNET[İng.] / MOLEKULARER MAGNET[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER MIKNATIS
- MOLECULAR OPTICS[İng.] / OPTIQUE MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULAROPTIK[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER OPTİK
- MOLECULAR POLARITY[İng.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER POLARİTE
- MOLEKÜLER SAAT ile/||/<> KALİBRASYON
( Moleküler saat mutasyon hızı İLE kalibrasyon fosil tarih. )
( Formül: Rate İLE reference )
- MOLECULAR ABSORPTION[İng.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER SOĞURMA
- MOLECULAR SPECTROSCOPY[İng.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER SPEKTROSKOPİ
- MOLECULAR SPECTRUM[İng.] / SPECTRE MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKULARES SPEKTRUM[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER TAYF/SPEKTRUM
- MOLEKULARE DIFFUSION[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER YAYINIM
- MOLECULAR ORBITAL[İng.] / ORBITALE MOLÉCULAIRE[Fr.] / MOLEKÜLORBITAL[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLEKÜLER YÖRÜNGE
- MOLYBDENUM[İng.] / MOLYBDÉNUM[Fr.] / MOLYBDÄNUM[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLİBDEN
- DISPERSION DE MOLLER[Fr.] ile/değil/yerine/= MOLLER SAÇILMASI
- MØLLER SCATTERING[İng.] / MØLLER-STREUUNG[Alm.] ile/değil/yerine/= MØLLER SAÇILMASI
- MOLLIER DIAGRAM[İng.] / DIAGRAMME DE MOLLIER[Fr.] / MOLLIER-DIAGRAMM[Alm.] ile/değil/yerine/= MOLLİER ÇİZGESİ/DİYAGRAMI
- MOLOZ/LUK ile MOLOZ TAŞ ile MOLOZ DUVAR
- FONCTION D'ONDE DE QUANTITÉ DE MOUVEMENT[Fr.] / BEWEGUNGSGRÖSSE-WELLENFUNKTION[Alm.] ile/değil/yerine/= MOMENTUM DALGA İŞLEVİ/FONKSİYONU
- CONSERVATION DE LA QUANTITÉ DE MOUVEMENT[Fr.] / IMPULSERHALTUNG[Alm.] ile/değil/yerine/= MOMENTUMUN KORUNUMU
- MONAD İLE COMONAD İLE ADJUNCTİON ile/||/<> İLERİ KATEGORİ KAVRAMLARI
( Kategori kuramınin soyut yapıları. )
( Formül: μ: T² → T İLE η: Id → T )
- MONAKO'DA:
ORDU ÇALIŞANI ile/değil ULUSAL ORKESTRA GÖREVLİSİ
( Monako Prensliği'nin ulusal orkestrasındaki görevli sayısı, ordusundaki çalışan sayısından daha fazladır. )
- MONARŞİ ile/değil/yerine/||/> BAŞKANLIK ile/değil/yerine/||/> PARLAMENTARİZM
( MONARCHY vs./but/||/> PRESIDENCY vs./but/||/> PARLIAMENTARISM )
- MONARŞİ ile MONARŞİST ile MONARŞİZM
- MONARŞİ[Fr. < Lat. < Yun.] değil/yerine/= TEKERKLİK
( Siyasal yetkenin, genellikle miras yolu ile bir kişinin üzerinde toplandığı devlet yönetimi. )
- MONDANİTE ile ...
( Sosyete insanı karakteri. | Sosyete ile ilgili şeylere düşkünlük. )
- MORPHOLINO[İng.] ile/değil/yerine/= MONFOLİOL
- MONODENTAT ile/||/<> ÇOK DİŞLİ
( Monodentat tek bağ NH₃, çok dişli chelate EDTA. )
( Formül: Tek İLE çoklu bağlanma )
- MONOFİLETİK ile/||/<> PARAFİLETİK
( Monofiletik tek ata tüm türev İLE parafiletik bazı hariç. )
( Formül: Complete İLE incomplete )
- MONOFİZİT/LERB ile ...
( Hristiyanlık'ta, Hz. İsa'nın kimliği ve tabiatı hakkında bir görüş ve bu görüşe sahip olan kişi ya da bu görüşü savunan kiliseler. [Günümüzde, Asuri (Nasturi) ve Keldani Kiliseleri dışındaki öteki kiliseler Monofizit görüşe sahiptirler.] )
- MONOHİBRİT İLE DİHİBRİT İLE TRİHİBRİT İLE POLİHİBRİT İLE EPİSTASİ ile/||/<> KALITIM ÇAPRAZLAMALARI
( Mendel genetiğinde farklı sayıda özelliğin kalıtım desenleri. )
( Formül: (3:1)ⁿ fenotip oranı )
( Gregor Mendel tarafından 1865 yılında keşfedildi/formüle edildi. )
- MONOİD İLE YARIGRUP İLE GRUP İLE HALKA İLE MODÜL İLE CAD ile/||/<> CEBİRSEL YAPI HİYERARŞİSİ
( Soyut cebirdeki yapıların gittikçe zenginleşen hiyerarşisi. )
( Formül: (G ile*) İLE (R ile+ ile×) İLE (F ile+ ile×) )
- MONOKLİN İLE TRİKLİNİK İLE ORTOROMBİK ile/||/<> KRİSTAL SİSTEMLERİ
( 7 kristal sistemi. )
( Formül: P İLE I İLE F İLE C merkezleme )
- MONOKOTİL[İng. MONOKOT] ile/||/<> TEPAL
( Tohumlarında tek çeneğe sahip olan bitki grubu. Kapalı tohumlu bitkileri oluşturan 2 öbekten ilki. Embriyonik gelişim esnasında tohumlarında 1 tane çenek oluşumu gözlenir. @@ Bir çiçekte sepal (çanak yapraklar) ve petal (taç yapraklar) ayrımı yapılamıyorsa, çiçek örtüsünü oluşturan kısımlar tepal olarak adlandırılır. Monokotil (tek çenekli) ve bazı "ilkel" dikotil (çift çenekli) bitkilerde karakteristiktir.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- MONOKOTİL ile DİKOTİL
( Tek çenekli bitkiler. İLE Çift çenekli bitkiler. )
- MONOKROMATİK IŞIK ile/||/<> POLİKROMATİK IŞIK (İKİLİ KARŞILAŞTIRMA)
( Monokromatik tek renk, polikromatik çok renklidir )
( Formül: Tek λ İLE çoklu λ )
- MONOLİTİK KOLONLAR ile/||/<> TANECİKLİ KOLONLAR
( Monolitik kolonlar tek parça gözenekli yapıyken İLE tanecikli kolonlar küçük parçacıklarla doldurulmuş yapıdır )
( Formül: Düşük basınç düşüşü )
- MONOMER İLE OLİGOMER İLE POLİMER İLE KOPOLİMER ile/||/<> MAKROMOLEKÜL TÜRLERİ
( Tekrarlanan birimlerden oluşan farklı büyüklükteki molekül zincirleridir. )
( Formül: [-CH₂-CH₂-]ₙ (polietilen) )
- MONOMOLECULAR REACTION[İng.] ile/değil/yerine/= MONOMOLECULAR TERPİNENE
- RÉACTION MONOMOLÉCULAIRE[Fr.] / MONOMOLEKULARE REACTION[Alm.] ile/değil/yerine/= MONOMOLEKÜLER TEPKİME/REAKSİYON
- MONOTONE CONVERGENCE ile/||/<> DOMİNATED CONVERGENCE
( Monotone artış/azalış, dominated üst fonksiyon. )
( Formül: Order preserving İLE bounded above )
- MONTE CARLO İLE FİNİTE ELEMENT İLE SİMPLEX ile/||/<> SAYISAL YÖNTEMLER
( Hesaplamalı problem çözme. )
( Formül: Mesh discretization )
- MONTE CARLO YÖNTEMİ ile/||/<> SONLU ELEMANLAR YÖNTEMİ
( Monte Carlo rastgele örnekleme, FEM deterministik bölümleme )
( Formül: Rastgele sayı İLE Mesh oluşturma )
- MONTE CARLO ile/||/<> MOLEKÜLER DİNAMİK
( MC rastgele örnekleme istatistik, MD deterministik Newton. )
( Formül: Metropolis İLE Verlet )
( Isaac Newton tarafından 1687 yılında keşfedildi/formüle edildi. )
- MONTE CARLO ile/||/<> QUASİ-MONTE CARLO ile/||/<> STOKASTİK SİMÜLASYON
( Rastgele örnekleme yöntemleri. )
( Formül: σ ∝ 1/√N (MC) )
- MONTE ETMEK değil/yerine/= YERLEŞTİRMEK
- MOONSHİNE CONJECTURE ile/||/<> MONSTROUS MOONSHİNE
( Moonshine conjecture modüler fonksiyon ve grup kuramı bağlantısıyken İLE monstrous moonshine Monster grubu ile J-invariant ilişkisidir )
( Formül: Monster group representation )
- MORAL ile MORALİST ile MORALİZM ile MORAL EĞİTİMİ ile MORAL ÇÖKÜNTÜSÜ ile MORAL EĞİTİM MERKEZİ
- MORARMAK ile MORARTMAK ile MORARTABİLMEK
- MORBİDİTE[İng. MORBIDITY] ile/||/<> AKUT[İng. ACUTE] ile/||/<> POLİFARMASİ[İng. POLYPHARMACY]
( Bir hastalığa ya da hastalık semptomuna sahip olmayı ya da bir popülasyondaki hastalık miktarını ifade eder. Morbidite oranı, bir hastalık ya da hastalığın bir popülasyonda ortaya çıkma oranını ifade eder ve bir popülasyonun sağlığını ve sağlık ihtiyaçlarını belirlemek için kullanılabilir. Hastalıklar akuttan kronik, uzun süreli durumlara kadar değişebilir. @@ Ani başlayan, kısa süren ve şiddetli seyreden enfeksiyon. @@ Bir hastanın içinde bulunduğu duruma göre birden fazla (beş ya da daha fazla) ilacı düzenli olarak kullanmasıdır. Polifarmasi genellikle multimorbiditenin (çok sayıda uzun vadeli tıbbi duruma sahip olmanın) bir sonucudur.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- MORBİDİTE/MORBİDITY[İng.] değil/yerine/= HASTA OLMA ORANI | HASTALIK | BOZUKLUK
- MORFOGEN İLE GRADYAN İLE PATERN ile/||/<> GELİŞİMSEL SİNYALLER
( Embriyoda şekil oluşumu mekanizmaları. )
( Formül: C(x) = C₀ e^(-x/λ) )
- MORPHOLINE[Fr.] / MORPHOLIN[Alm.] ile/değil/yerine/= MORFOLİN
- MORFOLOJİ/MORPHOLOGY[İng.] değil/yerine/= BİÇİM BİLİMİ
- MORFOLOJİ[İng. MORPHOLOGY] ile/||/<> ÇEVRE TAKİBİ[İng. ENVIRONMENTAL MONITORING] ile/||/<> DİNAMİK DENGE[İng. DYNAMIC EQUILIBRIUM] ile/||/<> IRAKSAK EVRİM[İng. DIVERGENT EVOLUTION] ile/||/<> JEOMORFOLOJİ[İng. GEOMORPHOLOGY]
( Canlıların fiziksel görünüşlerini inceleyen bilim dalı. Genel olarak, bu görünüşlerin toplamını ifade etmek için de kullanılır. Anatomi ile yakından ilişkilidir; ancak morfoloji daha kapsamlıdır. @@ Kısa sürede oluşan değişimlerin, uzun vadede belirli bir ortalama değer etrafında çeşitlilik göstermesine neden olan morfolojik evrimdir. Dinamik denge olarak da bilinir. @@ Kısa dönemde birçok değişiklik olmasına karşın, uzun dönemde pek fazla morfolojik değişimin gözlenmediği durumlardır. Net evrimsel değişimin az olduğu durumlar için kullanılır. @@ Başlangıçta benzer olan soylar arasındaki morfolojik farklılığın artmasına neden olan bir tür evrimsel değişim. @@ Yeryüzü şekillerinin özelliklerini, oluşumlarını ve kökenlerini inceleyen bilim dalıdır. Jeomorfoloji sözcüğü Yunancada yer anlamına gelen "Geo", şekil anlamına gelen "Morph" ve bilim anlamına gelen "Logos" sözcüklerinin birleşiminden oluşmuştur. Günümüzde jeomorfoloji alanında yapılan bilimsel çalışmalar yeryüzü şekillerinin kökenleriyle ilgilidir. Bu tür çalışmalar, karasal yüzeyin birincil kabartma öğelerini şekillendiren ve değiştiren kuvvetlere odaklanır. Bu kuvvetler, tektonik aktiviteyi ve yüzeysel yer hareketlerini (örneğin, toprak kaymaları ve kaya düşmeleri) içerir. Ayrıca rüzgâr, buzul buzu ve akarsular tarafından oluşturulan kaya döküntülerinin ayrışması, erozyonu ve birikmesi de bu kuvvetlere örnek olabilir.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- MORFOLOJİ ile/ve/||/<> FİZYOLOJİ
(
Morfoloji ve Fizyoloji arasındaki FaRkLaR
Yapı ve İşlev Bilimlerinin Kapsamlı Çözümlemesi
MORFOLOJİ
Yunanca "morphe" (biçim) ve "logos" (bilim) - Canlıların dış ve iç yapılarının biçim ve organizasyonunu inceleyen bilim dalı
FİZYOLOJİ
Yunanca "physis" (doğa) ve "logos" (bilim) - Canlı organizmaların ve düzeninin nasıl çalıştığını, işlevlerini ve yaşamsal süreçlerini inceleyen bilim dalı
| Kriter | Morfoloji | Fizyoloji |
|---|---|---|
| Odak Noktası | YAPI (Structure) | İŞLEV (Function) |
| Temel Soru | "Nasıl görünür?" "Ne?" | "Nasıl çalışır?" "Neden?" |
| İnceleme Konusu | Biçim, organizasyon | Süreç, mekanizma, etkinlik |
| Zaman Etmeni | Durağan (anlık durum) | Devingen (süreç odaklı) |
| Ölçüm Yöntemi | Görsel, metrik | İşlevsel, biyokimyasal |
| Çalışma Materyali | Ölü ya da canlı doku | Canlı organizma |
| Yaklaşım | Gözlemsel, tanımlayıcı | Deneysel, açıklayıcı |
| Morfolojik Yöntemler | Fizyolojik Yöntemler |
|---|---|
| Makroskopik inceleme | Biyokimyasal çözümlemeler |
| Işık ve elektron mikroskopi | Elektrofizyolojik kayıtlar |
| Histolojik kesitler | Metabolik ölçümler |
| Görüntüleme (X-ray, MR, BT) | İşlevsel testler |
| Morfometrik ölçümler | Hormon çözümlemeleri |
| 3D modelleme | Moleküler yöntemler |
| Morfoloji Alt Dalları | Fizyoloji Alt Dalları |
|---|---|
| Anatomi | Yapı fizyolojisi |
| Histoloji | Göze fizyolojisi |
| Sitoloji | Nörofizyoloji |
| Embriyoloji | Kardiyovasküler fizyoloji |
| Karşılaştırmalı morfoloji | Egzersiz fizyolojisi |
| Paleomorfoloji | Üreme fizyolojisi |
| Ultrastrüktür morfoloji | Endokrin fizyolojisi |
| Organ/Sistem | Morfolojik Özellikler | Fizyolojik Özellikler |
|---|---|---|
| KALP | ||
| Yapı/İşlev | 4 odacıklı, kas dokulu, konik biçim, 250 - 350 gram | 60 - 100 atım/dk, 5 L/dk kan pompalar, elektriksel ileti |
| KEMİK | ||
| Yapı/İşlev | Kompakt ve spongioz yapı, Havers düzenekleri, lameller | Ca homeostazı, kan gözesi üretimi, mekanik destek |
| GÖZ | ||
| Yapı/İşlev | Küresel yapı, kornea, lens, retina katmanları | Işık kırılması, görüntü oluşumu, sinyal iletimi |
| AKCİĞER | ||
| Yapı/İşlev | Süngerimsi yapı, alveol, bronş ağacı, ince duvar | Gaz değişimi, pH dengesi, ses üretimi |
| BÖBREK | ||
| Yapı/İşlev | Fasulye biçimi, korteks-medulla, nefron yapısı | Filtrasyon, reabsorpsiyon, idrar üretimi |
| Alan | Morfolojik Bozukluklar | Fizyolojik Bozukluklar |
|---|---|---|
| Patoloji Tipleri | Anatomik anomaliler | Metabolik sayrılıklar |
| Organ Değişimleri | Organ hipertrofisi/atrofisi | Organ yetmezliği |
| Neoplazi | Tümör oluşumu ve boyutu | Hormon salgılayan tümörler |
| Dejenerasyon | Dejeneratif değişiklikler | İşlev kaybı |
| Konjenital | Konjenital malformasyonlar | Enzim eksiklikleri |
| İmmün Sistem | Lenfoid hiperplazi | Otoimmün reaksiyonlar |
| Morfolojik Araştırma | Fizyolojik Araştırma |
|---|---|
| Yapısal karşılaştırmalar | İşlevsel çözümlemeler |
| Evrimsel morfoloji | Adaptasyon mekanizmaları |
| Gelişimsel anatomi | Düzenleme düzenekleri |
| Karşılaştırmalı anatomi | Karşılaştırmalı fizyoloji |
| Kuantitatif morfoloji | Düzenek fizyolojisi |
| Temel İlke | "Yapı, işlevi belirler; işlev, yapıyı biçimlendirir" | |
| Evrimsel Uyumlanma | İki bilim de çevresel uyumlanmaları inceler | |
| Karşılıklı Bağımlılık | Morfolojik değişimler, fizyolojik sonuçlar doğurur | |
| Homeostaz | İki bilim de dengeyi koruma mekanizmalarını araştırır | |
| Entegrasyon | Modern bilimde morfofizyoloji olarak birleşir | |
Morfoloji Özellikleri
- Statik inceleme
- Yapı odaklı çözümleme
- Gözlemsel yaklaşım
- "Ne?" ve "Nasıl görünür?" soruları
- Form ve organizasyon
- Ölü ya da canlı dokuda çalışma
Fizyoloji Özellikleri
- Dinamik inceleme
- İşlev odaklı çözümleme
- Deneysel yaklaşım
- "Nasıl?" ve "Neden?" soruları
- Süreç ve mekanizma
- Canlı organizmada çalışma
Spor Bilimlerinde
Morfoloji: Kas hipertrofisi, tendon kalınlaşması
Fizyoloji: VO₂ max artışı, laktat eşiği
Sayrılık Tanısında
Morfoloji: Biyopsi ile doku incelemesi
Fizyoloji: Kan testleri, EKG, SFT
İlaç Gelişiminde
Morfoloji: İlacın doku üzerindeki yapısal etkileri
Fizyoloji: İlacın metabolik ve işlevsel etkileri
- MORPHOLOGY[Fr.] / MORPHOLOGIE[Alm.] ile/değil/yerine/= MORFOLOJİ
- MORİTANYA'DA:
ÇAY ve 3 SUNUM/ANLAMI
( Moritanya'da, ufak bardakta üç kez çay ikram edilir.
1. Yaşamın kendi gibi acıdır.
2. Aşk kadar tatlıdır.
3. Ölüm kadar katıdır. )
- MORİTANYA'DA/TROBRİAND ADALARI'NDA:
ATAERKİLLİK ile/ve/değil/<> ANAERKİLLİK
( ... İLE/VE/DEĞİL/<> Moriler, anaerkil bir topluluktur.[Ancak kadın isterse boşanma gerçekleşir.] )
- ULTRAVIOLET RADIATION[İng.] / RAYONNEMENT ULTRAVIOLET[Fr.] / ULTRAVIOLETTSTRAHLUNG[Alm.] ile/değil/yerine/= MORÖTESİ IŞINIM
- ULTRAVIOLET MICROSCOPE[İng.] / MICROSCOPE ULTRAVIOLET[Fr.] / ULTRAVIOLETTMIKROSKOP[Alm.] ile/değil/yerine/= MORÖTESİ MİKROSKOP
- ULTRAVIOLET TELESCOPE[İng.] / TÉLESCOPE ULTRAVIOLET[Fr.] / ULTRAVIOLETTTELESKOP[Alm.] ile/değil/yerine/= MORÖTESİ TELESKOP
- MORPHOGEN İLE ORGANİZER İLE INDUCER ile/||/<> GELİŞİM SİNYALLERİ
( Embriyoda şekil oluşum mekanizmaları. )
( Formül: [Morphogen] → Pattern )
- MORSE İLE FLOER İLE CONTACT ile/||/<> DİFERANSİYEL TOPOLOJİ
( Manifoldlar üzerinde analiz. )
( Formül: f: M → R )
- MORSE POTENTIAL[İng.] / POTENTIEL DE MORSE[Fr.] / MORSEPOTENTIAL, MORSESCHES POTENTIAL[Alm.] ile/değil/yerine/= MORSE POTANSİYELİ
- MORTALITE/MORTALITY[İng.] değil/yerine/= ÖLÜM
- MORTALITE ORANI/MORTALITY RATE[İng.] değil/yerine/= ÖLÜM ORANI
- MORTALITY[İng.] değil/yerine/= MORTALİTE
( Genel populasyonda bir hastalığa bağlı ölüm sayısıdır. Genellikle oran olarak hesaplanır. Mortalite oranı ya da ölüm oranı belirli bir sürede bir hastalığa bağlı olarak gerçekleşen ölüm sayısının aynı süredeki mevcut hasta sayısına bölünüp 1000 ile çarpılması sonucunda hesaplanır. Oran genelde yıllıktır.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- MORTLAMAK ile MOR ile MORG ile MORS ile MORS ALFABESİ
- MORULA İLE BLASTULA İLE GASTRULA ile/||/<> EMBRİYONİK EVRELER
( Erken embriyo gelişim aşamaları. )
( Formül: 2ⁿ göze (n=bölünme) )
- MOSCOVIAN EPOCH[İng.] değil/yerine/= MOSKOVYAN EPOKU
( Günümüzden yaklaşık olarak 315.200.000 ile 307.000.000 yıl öncesi arasını kapsayan jeolojik zaman dilimi. Bu zaman aralığı, çok önemli değişimler göstermemekle birlikte, farklı kaynaklarda biraz daha farklı olarak verilebilir.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- MÖSSBAUER EFFECT[İng.] / EFFET MÖSSBAUER[Fr.] / MÖSSBAUER-EFFEKT[Alm.] ile/değil/yerine/= MÖSSBAUER ETKİSİ
- MÖSSBAUER SPECTRUM[İng.] / SPECTRE MÖSSBAUER[Fr.] / MÖSSBAUER-SPEKTRUM[Alm.] ile/değil/yerine/= MÖSSBAUER TAYFI/SPEKTRUMU
- MOT İLE OPTİCAL LATTİCE İLE ATOM CHİP ile/||/<> ATOM TUZAKLAMA
( Atomları yakalama ve kontrol teknikleri. )
( Formül: F = -kv - ∇U )
- MOTION FOR DISMISSAL and MOTION FOR NEW TRIAL
( Davanın reddi dilekçesi. VE Davaya yeniden bakılması için dilekçe. )
- MOTİVASYON[İng.] değil/yerine/= GÜDÜLE(N)ME
- MOTIVATION[İng., Fr., Alm.] değil/yerine/= GÜDÜLENİM
- MOTİVİC HOMOTOPY ile/||/<> ALGEBRAİC K-THEORY
( Motivic homotopy cebirsel geometride homotopi kuramıyken İLE algebraic K-theory halka ve şemaların K-gruplarını inceler )
( Formül: A¹-homotopy )
- MOTİVİC INTEGRATION ile/||/<> P-ADİC INTEGRATION
( Motivic integration cebirsel geometride measure kuramıyken İLE p-adic integration p-adik analiz measure kuramıdir )
( Formül: Arc space measure )
- MOTOR İLE SHUTTLE İLE RATCHET ile/||/<> MOLEKÜLER MAKİNELER
( Nano ölçek mekanik sistemler. )
( Formül: kBT scale energy )
- MOTOR ile LOKOMOTİF
- MOTORUN İCADINDAN ÖNCESİ ile MOTORUNDAN İCADINDAN SONRASI
- MOTT İLE ANDERSON İLE HUBBARD ile/||/<> ELEKTRON KORELASYONU
( Güçlü etkileşimli elektron sistemleri. )
( Formül: H = -t∑
- MOTT YALITKANI ile/||/<> BAND YALITKANI
( Mott elektron korelasyonu, band tek parçacık bant aralığı. )
( Formül: U >> t İLE E_g )
- MOUSE KULLANICISI ile/ve TOUCHPAD KULLANICISI
( Baylar.[El kullanımı yoğun olduğundan] İLE/VE Bayanlar.[Parmaklarını kullanımı yoğun olduğundan] )
- MOZAİK[Fr. < MOSAIQUE] ile/değil/yerine BAĞDAŞTIRIM
- MOZALE/MOZOLE[MAUSOLÉE | Fr. < Yun.] değil/yerine/= ANITMEZAR
- MPEG/MOVING PICTURE EXPERTS GROUP[İng.] değil/yerine/= HAREKETLİ GÖRÜNTÜ UZMANLARI BİRLİĞİ (SAYISAL GÖRÜNTÜ KODLAMASI)
- MQTT/MESSAGE QUEUING TELEMETRY TRANSPORT[İng.] değil/yerine/= TELEMETRİ MESAJLAŞMA PROTOKOLÜ
- MR ile/ve/||/<> BT/CT(TOMOGRAFİ)
( Gövdenin yapısal anormalliklerini tespit etmede kullanılan manyetik alanlı ve radyo dalgalı bir görüntüleme aracı.[Daha çok tendon yaralanmalarında, omurilik sorunlarında, beyin tümorlerinde ve yumuşak bağ doku tespitlerinde kullanılır.][Manyetik alan kullanılır.][X-ray ışınları ve radyasyon kullanılmaz.][İşlemi, yarım saat kadar sürebilir.] İLE/VE/||/<> Daha çok kemik yaralanmalarında, ciğer ve göğüs sorunlarında ve kanser tespitlerinde kullanılır.[Radyasyon kullanılır.][Daha çok acil servislerde kullanılır.][İşlemi, yaklaşık beş dakika sürer.] )
- MR[İng.] değil/yerine/= MAGNETIC RESONANCE | MIXREALITY[İng.] değil/yerine/= MANYETİK REZONANS | KARMA GERÇEKLİK
- MRG/MAGNETIC RESONANCE İMAGING[İng.] değil/yerine/= MANYETİK REZONANS GÖRÜNTÜLEME
- MRI/MAGNETIC RESONANCE İMAGING[İng.] değil/yerine/= MANYETİK REZONANS GÖRÜNTÜLEME
- MRNA (MESSENGER RNA)[İng.] değil/yerine/= MRNA (MESAJCI RNA)
( Mesajcı ribonükleikasitin kısaltması. Protein sentezinin yapılabilmesi için, proteinin kimyasal yapısını genetik olarak kodlayan RNA'dır.
[ açıklamaların devamı için... bkz. > evrimagaci.org/sozluk ] )
- MST İLE MAX FLOW İLE MATCHİNG ile/||/<> GRAF OPTİMİZASYON
( Klasik graf optimizasyon problemleri. )
( Formül: Max flow = Min cut )
- MUÂLLAK/A[Ar. < ALÂKA]/SÜRÜNCEME[Ar.] ile MUALLÂKA/T[Ar. çoğ. MUALLÂKÂT]
( Asılmış, asılı, ta'lîk edilmiş. | Bir yere dayanmadan, havada, boşta duran. | Sürüncemede kalmış iş. | Bağlı. | Kesin olmayan. | Açık hece.[bâ] | Bir yazı biçimi. İLE İslâm'dan önce, Arap şairlerinin beğenilip Kâbe duvarına asılmış olan ünlü kasideleri. [7 ya da 9 tanedir] )
- MUAMELAT[Ar.] ile/ve/||/<> MÜNAKAHAT[Ar.]
( ... İLE/VE/||/<> Temizlemek, temiz/pak kılmak. )
- MUAMELE ETMEK/– MUAMELESİ ETMEK değil/yerine/= DAVRANMAK/–GİBİ DAVRANMAK
- MUAMMA'LARDA: Şiir sanatında harflerle yapılan bilmece/ler.
( elif: ah, boy, burun, kişi, ok, samanyolu, yol.
cîm: kakül, zülf.
dâl: boy, zülf.
râ: boy, hançer, kaş, kılıç.
sîn: diş, tarak.
sad: göz.
'ayın: göz, nal.
lâm: boy, tuzak, zülf.
mîm: ağız, yüzük, zerre.
nûn: boy, devat, hilâl, kâse, kaş, tırnak izi, yay.
hâ: ağız, ay, göz, yanak.
nokta(.): ağız. )
- MUARIZ[Ar.] değil/yerine/= KARŞI KOYAN/ÇIKAN/ÇIKABİLEN
- MUASIR MEDENİYET SEVİYESİ değil/yerine/= ÇAĞDAŞ UYGARLIK DÜZEYİ
- MUASIRLAŞMAK ile MUASIRLAŞTIRMAK ile MUASIR/LIK
- MUAYENE ile İNCELEMEK ile DENETÇİ
( EXAMINATION vs. EXAMINE vs. EXAMINER )
( آزمايش ile آزمون ile محک ile معاينه ile آزمايه ile تجزيه ile امتحان ile بررسي کردن ile آزمون کردن ile تجزيه کردن ile مورد بررسي قرار دادن ile ممتحن ile امتحان کننده ile آزمونگر )
( AZMAYSH ile AZMON ile MOHAK ile معاينه ile AZMAYYEH ile TAJZYYEH ile EMTAHAN ile BARRESY KARDAN ile AZMON KARDAN ile TAJZYYEH KARDAN ile MOORD BARRESY GHARAR DADAN ile MOMTAHN ile EMTAHAN KONANDEH ile AZMONGAR )
- MUAYENE ile MUAYENECİ
- MUAYENE(DE):
GÖSTEREN ve/|| GÖZLEYEN
- MUAZZEZ[Ar.] değil/yerine/= SAYILAN, SAYGI DUYULAN/GÖSTERİLEN
- MÜBÂDELE[Ar. < BEDEL | çoğ. MÜBÂDELÂT]/TAKAS/TRAMPA[İt.]/TROK[Fr.] değil/yerine/= DEĞİŞ/DEĞİŞMECE/DEĞİŞ-TOKUŞ
- MÜBÂDELE[Ar. < BEDEL | çoğ. MÜBÂDELÂT] ile MÜBÂDERE[Ar. < BÜDÛR]
( Değiş-tokuş, bir şeyin, başka bir şeyle değiştirilmesi, trampa. | Ulemânın kadılık ve medrese değiştirmeleri.[1654'ten sonra bu söz yerine "mesafe" kullanılmıştır.] İLE Bir iş yapmaya girişme. )
- MUBÂHÂT[Ar. < BAHÂ] değil/yerine/= PARLAKLIK, ÖVÜNME, GURURLANMA
- MÜBAŞERET[Ar.] değil/yerine/= GİRİŞİM
( Bir işe başlama. )
- MÜBÂŞERET[Ar.] ile/ve/||/<>/< İRÂDE[Ar.]
- MÜBÂYENET[Ar.] değil/yerine/= ÇELİŞKİ
( Bir şeyin, kendinden başka bir şey olmaması. )
- MÜBAYENET[Ar.] değil/yerine/= UYUŞMAZLIK
- MÜBTEDEEN ile/ve/||/<> ZORUNLU
- MÜBTEDÎ[Ar. < BED | çoğ. MÜBTEDİÎN, MÜBTEDİYÂN] ile MÜBTEDİ'[Ar. < BED]
( Bir şey öğrenmeye yeni başlayan. Acemi. İLE Yeni bir şey ortaya çıkaran, bir yenilik ortaya koyan. )
- MÜCAHİT[Ar.] ile MÜŞAHİT[Ar.]
- MÜCBİR[< CEBR] değil/yerine/= ZORLAYICI/ZORLAYAN
- MÜCEDDİD[< CEDÎD] ile YENİLEYEN, YENİLEYİCİ, YENİ BİR ŞEKİL VE SÛRET VEREN | DÎNE YENİ BİR VECHE VEREN ZÂT
( YENİLEYEN, YENİLEYİCİ, YENİ BİR ŞEKİL VE SÛRET VEREN | DÎNE YENİ BİR VECHE VEREN ZAT )
- MÜCELLİT ile CİLTÇİLİK
( BOOKBINDER vs. BOOKBINDING )
( صحاف ile کتاب سازي ile صحافي )
( SAHAF ile KETAB SAZY ile صحافي )
- MÜCEVHER ile DEĞERLİ TAŞLARLA SÜSLENMİŞ ile DEĞERLİ TAŞ
( GEM vs. GEMMED vs. GEMMY )
( جواهر نشان کردن ile سنگ گران بها ile جواهر نشان ile پر گوهر )
( JAVANPAR NESHAN KARDAN ile SANG GERAN BACPEHA ile JAVANPAR NESHAN ile پر گوهر )
- MÜCEVHER ile MÜCEVHERCİ/LİK ile MÜCEVHERLİ ile MÜCEVHER TARİH ile MÜCEVHER KUTUSU ile MÜCEVHER MAHFAZASI
- MÜCEVHERLERLE SÜSLEMEK ile MÜCEVHERLERLE SÜSLENMİŞ
( BEJEWEL vs. BEJEWELLED )
( مرصع کردن ile مرصع )
( MORSA KARDAN ile MORSA )
- MUCİBİNCE değil/yerine/= GEREĞİNCE
- MUCİZE:
OLAĞANÜSTÜ değil ÂCİZ BIRAKAN
- MÜDAHALE ile/ve/<> SINIRLAMA
( INTERFERENCE vs./and/<> LIMITING )
- MÜDAHELE (EDİCİ) ile/ve/değil/yerine/||/<> DÜZENLEME/DÜZENLEYİCİ
- MÜDDET ile MÜDDETLİ ile MÜDDETSİZ
- MÜDEBBER/E[Ar. < DÜBÛR] ile MÜDEBBİR[Ar. < DÜBÛR | çoğ. MÜDEBBİRÂN, MÜDEBBİRÎN]
( Düşünce ile hareket edilmiş, tedbîr alınmış. | Özgürlüğü, efendisinin ölümüne bağlı bulunan köle. İLE Tedbir alan, tedbirli, düşünce ile hareket eden, düşünceli. | [eskiden] Kölesinin özgürlüğünü, kendi ölümünden sonraya bırakmış olan. )
- MÜDÜR/İYET değil/yerine/= YÖNETÇİ/LİK
- MÜDÜR/LÜK ile MÜDÜR MUAVİNİ ile MÜDÜR YARDIMCISI ile MÜDÜR YARDIMCILIĞI
- MÜEDDEP[Ar.] değil/yerine/= USLU, TERBİYELİ
- MÜEKKELÂT ile ...
( HÜSAMEDDİN, NECMEDDİN, BEDREDDİN, ŞEMSEDDİN, NUREDDİN, CEMÂLEDDİN, KEMÂLEDDİN )
- MÜELLEFÂT-I SEBÂ ve/||/<>/= ALTI ASKI[ŞİİR VE ŞAİR]
- MÜELLİF NÜSHASINI TESPİT EDEMEDİĞİMİZ BİR YAZMANIN EDİSYON KRİTİĞİNDE DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR -ile
( Konunun tespiti yapılmalıdır. Bu tespit hocanın yardımıyla olabilir başka bir biçimde de olabilir. )
( Çalışmaya başlamadan önce müellif, sonra kitabının adının elimizde olması gerekir. )
( Sonra kataloglara bakılmalı, nüshalar tespit edilmelidir. )
( Nüshalar tespit edildikten sonra bu nüshalar kendi aralarında bir değerlendirmeye tabi tutulmalıdır. Bu değerlendirme sonunda ana nüsha seçilmelidir. )
( Ana nüshayı tespit ederken dikkat edilecek hususlar:
a) Saha dikkate alınmalıdır. (Mesela, felsefe kitapları ile aritmetik kitapları.)
b) Günlük tecrübe ve sezgiler önemlidir.
c) Müstensihin kimliği ve istinsah tarihi önemlidir.
d) Kayıt türleri önemlidir. Müellifle alakalı olmayan kayıtlardır bunlar. (mukabele kaydı vs.)
e) Sunulan kişiler önemlidir. )
( Ana nüshayı tespit ettikten sonra öbür nüshalar bir sıraya konulmalıdır. (onların da kriterleri vardır.) Bu nüshalara ayrı ayrı semboller verilmelidir. )
( Sonra ana nüsha aynen kopya edilmelidir. Satır satır, ana nüshaya uygun olarak bu istinsah işi yapılmalıdır. )
( Daha sonra ana nüsha öbür nüshalarla yaprak yaprak kontrol edilmeli, farklar çıkarılmalıdır. )
( Ana metin tam metin demek değildir. )
( Edisyon kritik bir metni bugünkü formel estetik yapıya uygun hale getirmektir. )
- MÜELLİF TESPİTİ:
SATIR SAYISI ve/||/<> ÇİZİM/KARALAMA ve/||/<> BOŞLUKLAR ve/||/<> KENDİ İRÂDESİ
( Hicrî IV./V. yy.'a kadar, sin ve şın harfleri dişliydi. )
- MÜEMMEN[Ar.] değil/yerine/= SAĞLANMIŞ, GÜVENİLİR
- MÜESSES[Ar. < ESÂS] ile MÜESSİS[Ar. < ESÂS | çoğ. MÜESSİSÎN]
( Kurulmuş, kurulu, te'sîs edilmiş. İLE Kuran, temel atan, te'sîs eden. | Kuran, kurucu. )
- MÜESSİR ile MÜTEESSİR
( Etken. İLE Edilgen. )
- MUFASSAL[Ar.] değil/yerine/= AYRINTILI
- MÜFEKKİRE ile/ve AKIL
( Düşünme yetisi/gücü. İLE ... )
- MÜFREDAT[Ar.] değil/yerine/= ÖĞRETİM İZLENCESİ
- [ne yazık ki]
!MÜFSİT[Ar.]/MÜZEVİR[Ar.] değil/yerine/= ARABOZUCU
- MÜFT ile MÜFTÜ/LÜK
- MÜFTERİ/İFTİRACI değil/yerine/= KARAÇALAN/KARALAMACI
- MUGALATA[Ar. < GALAT | çoğ. MUGALATÂT]["ga" uzun okunur] ile MUGALLAT/A[Ar. < GALAT]
( Yanıltmak için, yanıltacak yönde söz söyleme. | Ağız kalabalığı. İLE Yanlış telâffuz edilmiş. )
- MUGAYYEBÂT[< GAYB] ile ...
( GİZLİ, GÖRÜNMEZ ŞEYLER (LEDÜNNİYYÂT). LOKMAN SURESİNDE ile ABCDEF ( KIYAMETİN KOPACAĞI ZAMAN, YAĞMURUN YAĞACAĞI ZAMAN | ANA KARNINDA OLANLAR | ERTESİ GÜN BAŞA NE GELECEĞİ | İNSANIN NEREDE ÖLECEĞİ )
- MUHABBET VE SAYGILI OLMAMAK/HÜRMETSİZLİK ile/yerine MUHABBET VE SAYGI/HÜRMET
( Önceki halden daha kötü duruma getirir. İLE/YERİNE Muhabbetsiz saygı bir yere ulaştırmaz fakat kişiyi bozmaz. )
- MUHABBET ve/<> MÜNÂSEBET
( LOVE and/<> RELATIONSHIP )
- MUHABERE ETMEK değil/yerine/= İLETİŞMEK/ÇAVLAŞMAK/BİLDİRİŞMEK
- MUHÂCİM[Ar. < HÜCUM] değil/yerine/= SALDIRAN/SALDIRICI
- MUHACİR MAHALLESİ :
( Sarıyer Orta Çeşme Caddesi üzerindeki Çukurçeşmenin ilerisinde sağdadır. Hidayetin bağına kadar uzar. Fıstıklıbağlar yolundan sınır alır. 93 Harbi (Rus - Türkiye) göçmenlerinin iskân edildiği bir bölgedir. Zamanla değişikliğe uğradı. )
- MUHÂDENET[Ar.] ile MUHÂDENET[Ar.]
( Dostluk, yakın arkadaşlık. İLE Barışma, barışık olma. )
- MUHAFAZAKÂR ile MUTAASSIB
- MUHAFAZAKÂR/LIK ile BAĞNAZ/LIK
( CONSERVATIVE/NESS vs. FANATIC/ISM )
- MUHÂKEMÂT'I:
VAROLUŞ/A değil/yerine UYGULAMA/LARA
- MUHAKEME/MAHKEME değil/yerine/= YARGILAMA
- MUHAKKIK[< TAHKİK] ile MÜTETEBBİ
( Konuyu delilleriyle bilen, açıklayan. İLE Bir konuyu dikkatle araştıran, irdeleyen, araştırıcı. )
- MUHÂL[Ar.] değil/yerine/= OLANAKSIZ, OLMAZ, OLMAYACAK
- MUHALEFET PARTİSİ değil/yerine/= KARŞITÇILIK BİRELİ
- MUHALEFET ŞERHİ değil/yerine/= KARŞIT GEREKÇE
- MUHALEFET:
"SİLAHLI" ile/değil/yerine/>< SİYASAL
- MUHALEFET[Ar.] ile/||/<> HİZİP[Ar. < HİZB]
- MUHALEFET ile/değil/yerine İTİZAL
- MUHALEFET değil/yerine/= KARŞITÇILIK
- MUHALEFET[Ar.] ile/değil MUARIZ[Ar.]
( Bir tutuma, bir görüşe, bir davranışa karşı olma durumu; aykırılık. | Karşı görüşte, tutumda olan kişiler topluluğu. | Demokraside iktidarın dışında olan parti veya partiler. @@ Karşı koyan, karşı çıkan. )
(1996'dan beri)