Bilim'deki FaRkLaR

- VUCA:
VOLATILITY | UNCERTAINTY | COMPLEXITY | AMBIGUITY ile/değil/yerine/>/>< VISION | UNDERSTANDING | CLARITY | AGILITY

( Değişkenlik, Oynaklık | Belirsizlik | Karmaşıklık | Anlaşılmazlık İLE/DEĞİL/YERİNE/>/>< İleri Görüş/Ülkü | Anlayış | Belirginlik | Kavrayış, Çeviklik )

( )

- VUKÛF[< VAKF] ile ...

( DURMA, DURUŞ | BİR HALDE, OLDUĞU GİBİ KALMA, İLERLEME YA DA GERİLEMEME | ANLAMA, BİLME, ÖĞRENME, HABERLİ OLMA, BİLGİ )

- VUKÛFİYET ile/ve/||/<>/> HAKİMİYET

- VUKÛFİYET ile/ve/||/<> İHÂTA

- VULKANİZASYON ile/||/<> DEPOLİMERİZASYON

( Vulkanizasyon S ile çapraz bağ İLE depolimerizasyon parçalanma. )

( Formül: Kauçuk sertleşme İLE bozunma )

- VURDUMDUYMAZ/LIK ile/değil/yerine NEŞELİ/LİK

- VURGU ile DAYANAKÇA ile ATIF/İTHAF

- W BOZON ile/||/<> Z BOZON ile/||/<> HİGGS

( Zayıf çekirdek kuvvetini taşıyan, elektrik yüklü (artı ya da eksi) ağır parçacıktır; beta bozunumunda bir kuark türünü ötekine çevirir. @@ Zayıf kuvvetin yüksüz taşıyıcısıdır; yük değiştirmeden etkileşim sağlar, W ile birlikte elektrozayıf kuvveti kurar. @@ Higgs alanıyla etkileşim yoluyla öteki parçacıklara kütle kazandıran, spinsiz (skaler) bozondur; 2012'de CERN'de bulundu. İlk ikisi kuvvet taşır, üçüncüsü kütlenin kaynağıdır. )

( Formül: M_W = 80.4 GeV/c² )

- W/Z BOZONU ile/||/<> FOTON

( Zayıf kuvveti taşıyan ağır parçacıklardır (yaklaşık 80-90 GeV); kütleli oldukları için menzilleri çok kısadır. @@ Elektromanyetik kuvveti taşıyan kütlesiz parçacıktır; kütlesiz olduğundan menzili sonsuzdur. İlki ağır ve kısa menzilli, ikincisi kütlesiz ve sonsuz menzillidir; elektrozayıf kuramda ikisi ortak kökenden ayrışır. )

( Formül: Kısa menzil ~ sonsuz )

- WADE KURALLARI ile/||/<> ISOLOBAL ANALOJİ

( Wade boran kafes elektron, isolobal fragment benzerlik. )

( Formül: Closo/nido/arachno )

- WAGNER-MEERWEİN ile/||/<> PİNAKOL DÜZENLENMESİ

( W-M karbokasyon göçü, pinakol diol→keton. )

( Formül: H/R shift İLE -H₂O )

- WARİNG PROBLEMİ ile/||/<> PROUHET-TARRY-ESCOTT

( Waring k-inci kuvvet toplamı, PTE eşit kuvvet toplamları. )

( Formül: Power representation İLE equal sums )

- WATER SPLITTING ile/||/<> N2 REDUCTION ile/||/<> CO2 TO FUEL

( Sürdürülebilir enerji reaksiyonları. )

( Formül: 2H₂O → 2H₂ + O₂ )

- WEAK CONVERGENCE ile/||/<> NORM CONVERGENCE

( Weak ⟨xₙ,f⟩→⟨x,f⟩, norm ||xₙ-x||→0. )

( Formül: Functional convergence İLE norm convergence )

- WEAK CONVERGENCE ile/||/<> STRONG CONVERGENCE

( Weak distribution yakınsama, strong almost sure. )

( Formül: Distribution İLE pointwise )

- WEAK TOPOLOGY ile/||/<> STRONG TOPOLOGY

( Weak linear functional, strong norm topolojisi. )

( Formül: Functional İLE norm topology )

- WEİERSTRASS FACTORİZATION ile/||/<> HADAMARD FACTORİZATION

( Weierstrass entire fonksiyon, Hadamard sonlu dereceli. )

( Formül: General entire İLE finite order )

- WEİERSTRASS P ile/||/<> JACOBİ ELLİPTİC

( Weierstrass ℘ genel elliptic, Jacobi sn,cn,dn özel. )

( Formül: General elliptic İLE special cases )

- WERNER ile/||/<> CRYSTAL FIELD ile/||/<> LIGAND FIELD ile/||/<> MO

( Metal kompleks bağlanma modelleri. )

( Formül: Δo = 10Dq )

- WERNER ile/||/<> JØRGENSEN ile/||/<> SIDGWICK

( Kompleks bileşik kuramlarınin gelişimi. )

( Formül: CN = 2-12 mümkün )

- WERNICKE ile/||/<> BROCA ile/||/<> HİPPOKAMPUS

( Özelleşmiş beyin alanları. )

( Formül: Sol hemisfer (dil) )

- WESTERN BLOT ile/||/<> NORTHERN BLOT

( Western protein, Northern RNA tespiti )

( Formül: SDS-PAGE→transfer→antikor (Western) İLE RNA jel→transfer→prob (Northern) )

- WEYL FERMİYON ile/||/<> DİRAC FERMİYON

( Weyl fermiyon kütlesiz ve tek kirallıkken İLE Dirac fermiyon kütleli ve çift kiraldir )

( Formül: m = 0 İLE P_L/R )

( Paul Dirac tarafından 1928 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- WHEN YOU ARE YOUNG:
WORK TO LEARN but NOT TO EARN

( Gençken, öğrenmeye çalış. Para kazanmaya değil! )

- WİENER-HOPF ile/||/<> HİLBERT TRANSFORM

( W-H faktorizasyon, Hilbert singular integral. )

( Formül: Factorization İLE singular integral )

- WIENER ile/||/<> HOSOYA ile/||/<> RANDIĆ

( Molekül yapısının sayısal tanımlayıcıları. )

( Formül: W = ΣΣd(i ilej) )

- WİLCOXON ile/||/<> TESTİ

( Wilcoxon işaretli sıra testi )

( Frank Wilcoxon tarafından 1945 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1892-1965) (Ülke: İrlanda-ABD) (Alan: İstatistik) (Önemli katkıları: Wilcoxon testleri, parametrik olmayan istatistik) )

- WIMP ile/||/<> AXION ile/||/<> STERİLE NEUTRİNO

( Görünmez madde için kuramk adaylar. )

( Formül: Ωdm = 0.27 )

- WIMP ile/||/<> MACHO ile/||/<> AXION

( Zayıf etkileşen ağır parçacık; karanlık maddenin en çok araştırılan adayıdır, olağan maddeyle yalnızca zayıf kuvvet ve kütle çekimiyle etkileşir. @@ Karanlık madde açığını, sönük yıldızlar ve karadelikler gibi görünmez sıradan cisimlerle açıklamaya çalışan adaydır. @@ Çok hafif, çok zayıf etkileşen varsayımsal bir parçacıktır; hem karanlık madde hem başka bir kuram sorununu çözmek için önerilmiştir. Üçü karanlık maddeye dair başlıca adaylardır: yeni ağır parçacık, sıradan sönük cisim, yeni hafif parçacık. )

( Formül: Ω_DM ≈ 0.27 )

- WİTTİG REAKSİYONU ile/||/<> MCMURRY REAKSİYONU

( Wittig fosfor ilid alken, McMurry Ti ile keton coupling. )

( Formül: Ph₃P=CHR İLE TiCl₃ )

- WITTIG ile/||/<> GRUBBS ile/||/<> SONOGASHIRA

( Organik sentezde çığır açan reaksiyonlar. )

( Formül: Ph₃P=CHR )

- WKB YAKLAŞIMI ile/||/<> BORN YAKLAŞIMI

( WKB yarı klasik dalga, Born saçılma pertürbasyonu. )

( Formül: ψ ~ e^(iS/ħ) İLE f(θ) )

- WKB ile/||/<> BORN ile/||/<> HARTREE-FOCK

( Dalga fonksiyonunun yavaş değiştiği durumlarda kuantum problemine yarı-klasik yaklaşık çözüm veren yöntemdir; tünelleme olasılığı hesabında kullanılır. @@ Etkileşimi küçük bir bozulma sayıp saçılmayı ardışık düzeltmelerle hesaplayan yaklaşımdır; saçılma kuramının temelidir. @@ Çok-elektronlu sistemde her elektronu, ötekilerin ortalama alanında hareket ediyormuş gibi ele alan yaklaşımdır. Üçü de tam çözülemeyen kuantum problemlerine ayrı yaklaşık yöntemlerdir: yarı-klasik, bozulma ve ortalama-alan. )

( Formül: ψ ≈ Ae^(iS/ℏ) )

- WLF DENKLEMİ ile/||/<> ARRHENİUS

( WLF Tg yakın viskozite, Arrhenius yüksek T. )

( Formül: Free volume İLE aktivasyon )

- WOLFF-KİSHNER ile/||/<> MOZİNGO İNDİRGENMESİ

( W-K hidrazin karbonil→CH₂, Mozingo Raney-Ni tiyol. )

( Formül: N₂H₄/KOH İLE H₂/Ni )

- WORMHOLE ile/||/<> BLACK HOLE

( Wormhole uzay-zamanı birleştiren köprüyken İLE black hole tek yönlü event horizon yapısıdır )

( Formül: Einstein-Rosen bridge )

- WRIGHT-FISHER ile/||/<> MORAN ile/||/<> COALESCENT

( Genetik drift ve evrim modelleri. )

( Formül: p(t+1) = Binomial(2N İLE p(t))/2N )

- X PARÇACIĞI değil HIGGS PARÇACIĞI/BOZONU

- X-RAY ile/||/<> CT ile/||/<> MRI ile/||/<> PET

( X-ışınının dokulardan farklı geçmesiyle, kemik gibi yoğun yapıların iki boyutlu gölge görüntüsünü veren yöntemdir. @@ Çok sayıda X-ışını kesitini bilgisayarla birleştirerek üç boyutlu görüntü kuran yöntemdir. @@ Güçlü manyetik alan ve radyo dalgalarıyla, dokulardaki hidrojen çekirdeklerinden yumuşak dokuların ayrıntılı görüntüsünü veren, ışıma kullanmayan yöntemdir. @@ Vücuda verilen radyoaktif izleyicinin yaydığı ışımadan, dokuların işlevini (metabolizmayı) görüntüleyen yöntemdir. İlk ikisi X-ışınıyla yapıyı, üçüncüsü manyetik alanla yumuşak dokuyu, dördüncüsü ışımayla işlevi gösterir. )

( Formül: T1 ~ T2 weighted (MRI) )

- X-BAĞLI ile/||/<> OTOZOMAL

( X-bağlı cinsiyet kromozomu İLE otozomal vücut. )

( Formül: Sex-linked İLE autosomal )

- X-IŞINI KRİSTALOGRAFİ ile/||/<> NMR SPEKTROSKOPİ

( X-ışını kristal protein yapısı, NMR çözelti dinamiği )

( Formül: Bragg yasası İLE Larmor frekansı )

( Formül: Bragg yasası ~ Larmor frekansı )

- X-IŞINI ile/||/<> KRİSTALOGRAFİ

( X-ışınlarının kristal yapı analizinde kullanımı )

( William Henry Bragg tarafından 1913 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1862-1942) (Ülke: İngiltere) (Alan: fizik) (Önemli katkıları: X-ışını kristalografisi, Bragg yasası, kristal yapı analizi) (Nobel: 1915) )

- X-RAY KRİSTALOGRAFİ ile/||/<> CRYO-EM

( X-ray kristal yapı, cryo-EM donmuş yapı. )

( Formül: Crystal İLE frozen structure )

- X-RAY KRİSTALOGRAFİ ile/||/<> NMR SPEKTROSKOPİ

( X-ray kristal statik yapı, NMR çözelti dinamik. )

( Formül: Bragg kırınım İLE spin )

- X ile/||/<> IŞINI

( X-ışınlarının keşfi )

( Wilhelm Röntgen tarafından 1895 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1845-1923) (Ülke: Almanya) (Alan: Fizik) (Önemli katkıları: X ışınlarının keşfi) (Nobel: 1901) )

- XNA ile/||/<> EXPANDED GENETIC CODE ile/||/<> SYNTHETIC CELL

( Doğal olmayan biyolojik sistemler. )

( Formül: ATGC → ATGCXY )

- XRD ile/||/<> XPS

( XRD kristal yapı Bragg İLE XPS yüzey element oksidasyon. )

( Formül: Bulk İLE yüzey )

- ...'YA BAŞVURMAK ile/ve/||/<> ...'DAN YOLA ÇIKMAK/HAREKET ETMEK

- ..'YA:
BİNÂEN ile İSTİNÂDEN -ile/ve/değil/||/<>/<

- [ya] "BİR YOL BULMAK/AÇMAK" ve/ya da/||/<>/>/< [ya] YOL AÇMAK ve/ya da/||/<>/>/< YOLDAN ÇEKİLMEK

- YA DA ile/ve/||/<> SADECE

- ...YA DAİR ile/ve/||/<> ...YA DAHİL

- ...'YA DİKKAT ÇEKMEK ile/ve/<> ...'YA ATIFTA BULUNMAK

- YA DOĞRUYSA ile/ve/||/<> YA ÖYLE DEĞİLSE

( Tüzede(hukukta). İLE/VE/||/<> Bilimde. )

- ...YA ERİŞMEK ile ...YA VÂKIF OLMAK

- ...'YA GEREK YOK ile/değil/yerine ... YETERLİ

- ...'YA ...:
NAZARAN ile/ve/değil/||/<>/< KIYASLA

- ...'YA NEDEN OLACAK ... değil ...'YI SAĞLAYACAK ...

- ...'YA NİSPETEN ile/ve/||/<> ...'YA SAYGIDAN/HÜRMETEN

- YA ÖYLE, YA ÖYLE ile ÖYLE Mİ, BÖYLE Mİ?

- YA/YA DA ile/ve/değil/yerine/||/+/<>
( HEM, HEM DE ve/||/<> NE, NE DE )

( Ayrım. | İLE/VE/<> Birlik/bütünlük. )

( 0 1 ile/ve/<> [ 1 ile/ve/<> 0 ] )

( "Ne, ne de", "hem, hem de" ile birliktedir![ayrı değildir!] [sadece insana/gelişmiş zihinlere özgüdür!] )

( Doğada/fizikte/hayvanlarda, deneyde/laboratuvarda. İLE/VE/<> Sadece İNSAN'da. )

( Bir şey(ler)i bildirtir. İLE/VE/<> Kendini bildirtir. )

( EL: [Bağlamına/işlevine/yerine/gereksinime göre]
Hem kirli, hem de temiz...
Ne kirli, ne de temiz. )

( DEKOLTE:
Hem açık, hem de kapalı...
Ne açık, ne de kapalı. )

( BEYİN:
Hem ayrık, hem de bitişik...
Ne ayrık, ne de bitişik. )

- [ya] YENİLECEĞİZ değil/yerine/ya da/>< YENİLENECEĞİZ

- ...YA YOL AÇTI ile ...YA NEDEN OLDU

- YABANCI ile/ve/değil/yerine/||/<> BİLİNMEYEN/TANINMAYAN

- YABANCI ile/||/<> YENİ ile/||/<> FARKLI

- YABANCILAŞMA ile/ve/||/<>/> YADSIMA

- YADA ile/değil YÂDA[< YÂD(Fars.) + A(Tr.)] ile/değil YA DA

( Doğal taş. İLE/DEĞİL Anma/ya. İLE/DEĞİL Bağlaç.[Seçeneği, çeşitliliği ya yeğlemeyi/tercihi belirten söz.] )

- YADIRGAMAK ile/ve/değil/||/<>/< TANIMLAYAMAMAK

- YADIRGAMAK ile/ve/||/<> TUHAF KARŞILAMAK

- YADSIMA ile/ve/||/<> GÖZARDI ETME

- YADSIMA >< KUTSAMA

- YADSIMA ile/ve/değil/yerine SORGULAMA

( [not] TO DENY | REJECT vs./and/but TO INTERROGATE
TO INTERROGATE instead of TO DENY | REJECT )

- YADSIMAK ile YADIRGAMAK

- YAĞ DAMLASI DENEYİ ve/||/<> ELEKTRONUN YÜKÜNÜN ÖLÇÜLMESİ

( 1909 yılında yapılan bir deneyde, elektronun yükünün büyüklüğü ölçüldü. Robert A. Millikan[] 22 Mart 1868 - 19 Aralık 1953], ayrıca bu yükün en küçük birim yük olduğunu ve bu yükün kuantize olduğunu da ortaya koydu... )

- YAKALAMA ile/ve/||/<> BELİRLEME

- YAKARIŞ ve/||/<>/> TÖVBE

- YAKIN İLİŞKİ ile/ve/||/<> YOĞUN İLİŞKİ

- YAKÎN:
KESİN/LİK ile/ve/değil YAKLAŞIK/LIK

- YAKIN NEDEN ile/||/<> UZAK NEDEN

( Kuyudaki bir kurbağa, gökteki kuşlar hakkında hiçbir şey bilmez. )

( A frog in a well knows nothing about the birds in the sky. )

( NEAR CAUSE vs. FAR CAUSE )

- YAKÎN ile/ve BURHAN

- YAKÎN ile/ve/<> KEŞF

- YAKIN/YAKINEN ile YAKÎN[< YAKN]/YAKÎNEN

( Yakın: Uzaklık/mesafeyle ilgilidir[uzakta olmayan] | Muhabbet ve sevgi duyulan, dayanışma içinde olunan kişi/ler. İLE/DEĞİL Kesinlik, eminlik. | Ölüm. | İlm-el-Yakîn > Ayn-el-Yakîn > Hakk-el-Yakîn )

( Yakından tanımak/bilmek, bir yakını olarak değerlendirmek. İLE/DEĞİL Kesin veri/bilgi ile değerlendirmek/bilmek. )

( YAKÎN ile ZANN ile ŞEKK ile VEHM
[ %100 İLE %50 üzeri. İLE %50 İLE %50 altı. ] )

- YAKÎN ve ZANN

- YAKININ", UZAĞIN ile/ve/||/<> "UZAĞIN", YAKININ

( Anlamazsa/n. @@ Anlarsa/n. )

- YAKINLAŞMAK ve/||/<> YALINLAŞMAK

- YAKINSAK MERCEK ile/||/<> IRAKSAK MERCEK

( Ortası kenarlarından kalın (dışbükey) mercektir; paralel ışınları odakta bir noktada toplar, odak uzaklığı pozitiftir (f > 0). Cisim uzaktayken gerçek ve ters, odak içindeyken sanal ve düz görüntü verir; büyüteç örnektir. @@ Ortası kenarlarından ince (içbükey) mercektir; paralel ışınları dağıtır, uzantıları odakta birleşir, odak uzaklığı negatiftir (f < 0). Her zaman sanal, düz ve küçük görüntü verir; miyop gözlükleri örnektir. )

( Formül: f>0 ~ f<0 )

- YAKINSAK SERİ ile/||/<> IRAKSAK SERİ

( Yakınsak seri sonlu limite gider, ıraksak seri sonsuza gider )

( Formül: lim S_n = L (yakınsak) İLE lim S_n = ∞ (ıraksak) )

- YAKINSAK ile/||/<> IRAKSAK

( Yakınsak limite gider, ıraksak sonsuza gider )

( Formül: Converge İLE diverge )

- YAKINSAMA ile/ve/||/<> YAKLAŞMA

- YAKIŞMAMA ile/ve/değil/||/<>/< ALIŞMAMA

- YAKLAŞIK DEĞER ile TAM DEĞER

- YAKLAŞIM ile/ve/değil/<> İRDELEME

- YAKLAŞIM ile/ve/||/<> TARZ

- YAKLAŞIM ile TEPKİ

( Sonsuz oluştaki su, meziyete karşı olgun yaklaşımı simgeler. )

( Kişi, olaylara, iç gerçeğinin ve mantığının belirlediği biçimde tepki vermelidir. )

( APPROACH vs. REACTION )

- YALAN (MI?) ile YANLIŞ (MI?)

- [ne yazık ki]
YALAN SÖYLEMEK ile/ve/||/<> GERÇEĞİ ÇARPITMAK

- YALAN SÖYLEMEK ile/değil/yerine/>< GERÇEĞİ SÖYLEMEK

( Geleceğinizin önemli/belirleyici bir parçası olur. İLE/DEĞİL/YERİNE/>< Geçmişinizdeki (herhangi) bir parçadır. )

( If you tell the truth, it becomes a part of your past. If you lie, it becomes a part of your future. )

( [not] TO LIE vs./but/>< TO SAY THE TRUTH
TO SAY THE TRUTH instead of TO LIE )

- YALAN YOK" değil/yerine YANLIŞ OLMASIN

- YALAN ile/ve/değil/||/<>/> ALDATMA

- YALAN ile/değil (BAŞKASINI İLGİLENDİRMEYEN) AYRINTI/"BİLGİ"

- YALAN ile/ve/=/||/<> ÇÖP

- YALAN ile/değil/yerine/>< DOĞRU

( [ne yazık ki] Yalan, öyle işlemiş ki bireylerin diline, "doğruyu söylemek gerekirse" diye bir kalıp "var". )

( Ocağını batırır. İLE/DEĞİL/YERİNE/>< Onurunu artırır. )

( Doğruları biliyorsak, yalanları dinlemek, eğlencelidir. )

- YALAN ile/ve/değil/||/<> ESKİ

- YALAN ile/değil/yerine/>< GERÇEK

( Yüksek sesle çıkar, gürültülüdür ve çok söz söyletir. İLE/DEĞİL/YERİNE/>< Sessizdir ve az söz söyletir. )

- YALAN ile/ve/değil/||/<>/>/< KAYGI

- YALAN ile KITIR

( ... İLE Uydurma söz. )

( LIE vs. FICTITIOUS WORD )

- YALAN ile/ve/||/<>/> YAVAN

- YALANCI PARADOKSU ile/||/<> DOĞRULUK PARADOKSU

( Yalancı paradoksu "Bu tümce yanlıştır" önermesi İLE doğruluk paradoksu öz-göndergeli tümcelerin paradoksudur. Yalancı paradoksu doğruysa yanlış, yanlışsa doğru İLE bu klasik mantık için sorun yaratır. Tarski doğruluğun meta-dilde tanımlanması gerektiğini gösterdi. )

( Alfred Tarski tarafından 1936 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1901-1983) (Ülke: Polonya/ABD) (Alan: Matematik, Mantık) (Önemli katkıları: Semantik doğruluk teorisi, model teorisi, biçimsel dillerde doğruluk tanımı) )

- YALAN/CI ile/ve/değil/||/<>/< YABAN/CI

- YALANCI ile/değil YANILICI

- YALANLAMAK ile/değil/yerine YANLIŞLAMAK

- YALAN/YANLIŞ ile/ve/değil/ne yazık ki/||/<> "ÇOK AKILLICA OLAN"/KANDIRMA

( Yapılmaması gereken [yapılmamalı!]. İLE/VE/DEĞİL/NE YAZIK Kİ/||/<> Yapılan, yapılmaya çalışılan. )

- YALAYIP YUTMAK

( EZBERLEMEK )

- YALIN DÜŞÜNCE ve/||/<>/> SEZGİ ve/||/<>/> TASARIM ve/||/<>/> KAVRAM

- YALIN ile YALIN

( Alev. İLE Gösterişsiz, süssüz, sade. | Çıplak. )

- YALIN/BASİT[Ar.] ile/ve/değil/||/<>/>< BİLEŞİK/MÜREKKEP[Ar.]

- YALINLIK ile/ve/||/<> BİREYLİK

- YALIN/LIK ve/||/<> ESNEK/LİK

- YALIN/LIK ile/||/<> KAVŞAK

- YALIN/LIK ile/ve/<> YETKİN/LİK

- YALIN/LIK ile/ve/<> ZARİF/ZARÂFET

- | YALIN VE DOLAYSIZ ve/||/<> AYRIM VE DOLAYLI BİRLİK |
ve/||/<>
BUNLARIN BİRLİKTELİĞİ

- YALNIZCA ile/değil İLKSEL OLAN

- YALNIZLIĞINA KAÇMAK ile/ve/||/<> YALNIZLIĞINDAN KAÇMAK

- YALNIZLIK ile/değil/yerine/||/<>/> ÜRETKEN YALNIZLIK

- YALNIZLIK ile/||/<> YEĞLENEN/YEĞLENEBİLEN YALNIZLIK

- YALPALAMA(") ile/<> (")TÖKEZLEME(")

- YAMAMAK ile/ve/||/<> BOCA ETMEK

- YAN DAL ile/ve/değil/yerine/||/<>/> ÇAP

- YAN YANA ile/ve/değil/yerine/||/<>/> CAN CANA

- YAN YANA/LIK | ARD ARDA/LIK ile/ve/||/<>/> BİRARADA/LIK

- YAN YANA/LIK ile/ve/değil/yerine/||/<>/>/< BİRLİKTE/LİK

- YAN ile DERİNLİK

- YANAŞMA / FOSİLLEŞME değil/yerine/>< BİLMEK / ÇÖZÜMLEMEK / YÜZLEŞMEK

- YANCI (OLMAK) ile/ve/değil/yerine/||/<>/>< OYUNCU (OLMAK)

- YANİ ÖRNEĞİN" değil YANİ ya da ÖRNEĞİN

- YANİ ile/ve/değil/yerine/||/<> YA DA

- YANIK ile/ve/||/<>/> KÜL

( )

- YANILGI ile/ve/<> YANILTI

( Yanılma durumu, yanlış davranış. | Bir sanatla, bir bilimle ilgili kuralların gereği gibi uygulanmayışından doğan sonuç. | Yanlışı doğru ya da doğruyu yanlış sanma. İLE/VE/<> Sonucu bakımından çok önemli olmayan yanlışlık. )

- YANILMA = HATA = ERROR[İng., Lat., İsp.] = ERREUR[Fr.] = IRRTUM[Alm.]

- YANILMA ile/ve/||/<> YAMULMA

- YANILMA ile/ve/değil/||/<> YANILSAMA

- YANILMAZ/LIK ile/ve/değil/||/<>/< YANILABİLİR/LİK

- YANILMAZ/LIK ile/ve/değil/yerine/||/<>/< YETERLİ/LİK

- YANILSAMA ile GERÇEKDIŞI

- YANILSAMA ile/ve/||/<>/> TUZAK

- YANILTICI/LIK ile/ve/||/<>/> YETERSİZ/LİK

- YANINDA OLABİLEN ile/ve/değil/||/<>/> YARIN'DA OLABİLEN

- YANIŞ değil/yerine UYANIŞ

- YANIT ile KARŞILIK

( ANSWER vs. EQUIVALENT/RESPONSE )

- YANITI OLAN ile/ve/değil/yerine SORUSU OLAN

( Yetişkin/ler. İLE/VE/DEĞİL/YERİNE Çocuk ve çocuksu yanını/zihnini sürdürebilen/ler. )

( [not] WHO HAS GOT ANSWER vs./and/but WHO HAS GOT QUESTION
WHO HAS GOT QUESTION instead of WHO HAS GOT ANSWER
[not] Adults. WITH/AND/BUT Children and who can continue to think childish.
Children and who can continue to think childish. INSTEAD OF Adults. )

- YANITLAMA ile/değil YENİLEME

- YANITLARI DİKKATE ALMAK ile/ve/değil/yerine SORULARI DİKKATE ALMAK

- YANKI ile/ve/||/<> KIŞKIRTMA

- YANLAMAK ile/değil/yerine/>< ANLAMAK

- YANLILIK" ile/ve/değil/||/<>/< YANILSAMA

- YANLIŞ ANLAMAK ile/ve/<> ÇARPITMAK

- YANLIŞ ANLAŞILMADAN (KONUŞMAK/DÜŞÜNMEK) ile YANLIŞ ANLAŞILMADAN (KAYNAKLANAN)

( Yanlış anlaşılmaması için. @@ Yanlış anlaşılmışlıktan kaynaklanabilecek sorunlar ve ayrıntılar için. )

- YANLIŞ DÜŞÜNMEK ile/değil FARKLI DÜŞÜNMEK

( [not] "THINKING WRONG" vs./but THINKING DIFFERENT )

- YANLIŞ HATA" değil YANLIŞ YA DA HATA

- YANLIŞ İÇİN:
"OLSUN" değil OLSA DA ...

- YANLIŞ KİŞİ/LER:
ZAMAN KAYBI değil
DOĞRU KİŞİLERİ BULMA NEDENİ

- YANLIŞ/KÖTÜ/AŞIRI/ABARTILI KULLANILANLAR:
"SIKINTI YOK!" ve/<> "AYNEN" ve/<> "KESİNLİKLE" ve/<>
"HAYIRLISI" ve/<> "KISMET" ve/<> "TABİİ Kİ DE" ve/<>
"YAPILACAK BİR ŞEY YOK" ve/<> "BENCE DE"

( )

( )

- [ne yazık ki]
YANLIŞ OLANDAN, DOĞRUYU AYIRAMAMAK/AYIRAMAYAN ile/ve/<>
DOĞRU OLANDAN, YANLIŞI AYIRAMAMAK/AYIRAMAYAN

- YANLIŞ" ...:
TÜMCE/CÜMLE ile/değil/||/<>/< SÖZCÜK

- YANLIŞ YORUMLAMA ile/ve/değil/<> ÇARPITMA

- YANLIŞ ile/değil BAĞLAMINDAN KOPUK OLAN

- YANLIŞ ile/değil BAŞKALDIRI

- YANLIŞ ile/değil FARKLI

( [not] WRONG/FALSE vs./but DIFFERENT )

- YANLIŞ ile/değil/yerine/||/<>/< GEREKSİZ

- YANLIŞ(HATÂ) ile GÜNAH

( Hiçbir günah yok, ki içinde sevap,
Hiçbir sevap yok, ki içinde günah olmasın. )

( İlk günah, Olan'ı sınırlamaktır. Yapma! )

( Bilinçsizce hata/suç olur fakat günah olmaz! )

( MISTAKE vs. SIN )

- YANLIŞ = HATALI = WRONG[İng.] = FAUX[Fr.] = FALSCH[Alm.] = FALSUS[Lat.] = INJURIA[İsp.]

- YANLIŞ ile/ve/değil/||/<>/< OLANAKSIZ

- YANLIŞ ile/ve/değil/||/<> TERS TEPEN

- YANLIŞ ile YANILGI

( Bizi yanıltan, kendi imgelememizdir. )

( MISTAKE vs. DEFICIT
It is your own imagination that misleads you. )

- YANLIŞI SAVUNACAK KADAR BİLGİSİZ/LİK ile/ve/||/<> DOĞRUYU İNKÂR EDECEK KADAR NANKÖR/LÜK

- YANLIŞ/I YAPMAYACAK KADAR/ŞEKİLDE BİLMEK ile/ve ANLATABİLECEK/AKTARABİLECEK KADAR/ŞEKİLDE BİLMEK

( HAVING KNOW-HOW TO NOT TO DO WRONG vs./and TO KNOW ABOUT/WAY TO EXPRESS/TRANSMIT )

- YANLIŞIN/HATANIN/SUÇUN:
SAHİBİ ile/ve/değil/yerine/||/<>/< NEDENİ

- YANLIŞLANABİLİRLİK ile/ve/>/değil/yerine DAHA DA İYİ BİR ARAŞTIRMA/ÇALIŞMA

- YANLIŞLANABİLİRLİK ile/||/<> DOĞRULAMA

( Bilimsel yöntem )

( Karl Popper tarafından 1934 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1902-1994) (Ülke: Avusturya-İngiltere) (Alan: Bilim Felsefesi) (Önemli katkıları: Yanlışlanabilirlik ilkesi) )

- YANLIŞLARA AĞIT YAKMAK ile/değil/yerine/>< DOĞRULARI İNŞÂ ETMEK

- YANLIŞLAYABİLMELİ!

- YANLIŞLIKLA ile/ve/değil/ne yazık ki/||/<>/< TANIMADAN

- YANMA ile/||/<> PASLANMA

( Yanma hızlı oksidasyon İLE paslanma yavaş oksidasyon )

( Formül: C + O₂ → CO₂ (yanma) İLE 4Fe + 3O₂ → 2Fe₂O₃ (pas) )

- YANMA/ATEŞ İÇİN:
ENERJİ ve/||/<> YAKIT ve/||/<> OKSİJEN

( )

- YANMAK ile/ve/||/değil/yerine/>< UYANMAK

- YANSIMA ve/||/<> ANIMSAMA

- YANSIMA ile/||/<> KIRILMA

( Yansıma geri dönüş İLE kırılma ortam değişiminde yön değişimidir )

( Formül: θi=θr İLE n₁sinθ₁=n₂sinθ₂ )

- YANSIMA ile/ve/||/<>/> YANILSAMA

- YANSITICI/LIK ile/ve/<> İLETKEN/LİK

- YANSITMA ile/ve/||/<> TEMSİL ETME

- YANSITMAK ile/ve/<> IŞIMAK

( TECELLİ ile/ve/<> ZUHUR )

- YANSITMAK ile/ve/||/<>/> YAYGINLAŞTIRMAK

- YANSITMAK ile YER VERMEK

- YAP!:
(")KİŞİLERİN(") "YAPTIĞINI"
değil/yerine
KİŞİNİN(/KENDİ) YAPABİLECEĞİNİ

- YAPABİLECEĞİM BİR ŞEY YOK değil YAPABİLECEĞİM FAZLA BİR ŞEY YOK

- YAPABİLECEKLERİMİZ ile/ve/||/<> YAPAMADIKLARIMIZ

( Heyecan verir. İLE/VE/||/<> Rahatsızlık verir. )

- YAPALIM ile/ve/değil/yerine/||/<>/< YAPABİLELİM (HEM OLANAK, HEM DE OLASILIK OLARAK)

- YAPAMAN" değil YAPAMAZSIN

- YAPAMAYACAĞI(M/N) ŞEY YOK/TUR ile/ve/değil/||/<>/< BAŞARAMAYACAĞI(M/N) ŞEY YOK/TUR

- YAPAMAYACAĞINI ZANNEDEN değil/yerine/>< YAPABİLECEĞİNE İNANAN

- ...YI ... YAPAN, NEDİR? ile/ve/değil/yerine/||/<>/>/< ...YI ... YAPAN, ... NELERDİR?

- YAPARIM ile/ve/değil/yerine/||/<>/< YAPAYIM

- YAPAY SEÇİLİM ile/||/<> CİNSEL SEÇİLİM

( Yapay seçilim insan yönlendirmeli İLE cinsel seçilim eş seçimi )

( Formül: Islah (yapay) İLE sekonder cinsel karakterler (cinsel) )

- YAPAY ZEKÂ ile BİYOİNFORMATİK

( İnsan zekâsını taklit eden bilgisayar düzenleri geliştirme bilimi. İLE Biyolojik verileri çözümlemek ve yorumlamak için bilgisayar bilimi ve istatistiksel yöntemleri kullanan bir bilim dalı. Bu iki dalın kesiştiği noktada, biyolojik verilerden yeni bilgiler ve keşifler elde etmek için yapay zekâ algoritmaları kullanılmaktadır. )

- YAPAY ZEKA ile/||/<> İNSAN ZEKASI

( Makine bilinci )

( Various tarafından 2010 yılında keşfedildi/formüle edildi. (Ülke: Bilinmiyor) )

- YAPAY ZEKÂ ve/||/<> SÜRÜ ZEKÂSI

- YAPAY ZEKÂ" değil/yerine YARDIMCI ZEKÂ

- YAPAY ZEKANIN "SONUÇLARI" ile/ve/değil/yerine/||/<>/< KİŞİNİN BİLMESİ

- [ne yazık ki]
YAPAYALNIZ KALMAK ile/değil YAPAYALNIZ HİSSETMEYE NEDEN OLANLARLA YAŞAMAK

- YAPI ile/ve/||/<> KAPASİTE

- YAPI ile/||/<> ÖZNE

( Yapısalcılık )

( Claude Lévi-Strauss tarafından 1958 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1908-2009) (Ülke: Fransa) (Alan: Antropoloji) (Önemli katkıları: Yapısalcılık) )

- YAPI ile/ve/||/<> TERİM

- YAPICI GİRİŞİM ile/||/<> YIKICI GİRİŞİM

( İki dalganın tepe tepeye, çukur çukura çakışıp birbirini güçlendirmesidir; genlik artar, parlak ya da gür bölge oluşur. @@ İki dalganın tepe ile çukurun çakışıp birbirini sönümlemesidir; genlik azalır, karanlık ya da sessiz bölge oluşur. İkisi girişimin zıt sonuçlarıdır ve dalgaların faz farkına bağlıdır. )

( Formül: δ = 2nπ ~ δ = (2n+1)π )

- YAPICI YAKLAŞIM ile/ve/<> İNCELTİCİ YAKLAŞIM

- YAPILABİLECEKLERİ:
ÖTELEMEK ile/değil/yerine/>< İTELEMEK

- YAPILACAK İŞ ile/ve/||/<>/> YAPILABİLECEK İŞ

( Yeterince çoktur. İLE/VE/||/<>/> Daha da çoktur. )

- YAPILAMAZLIK ile/ve/değil/||/=/<>/< MANTIKDIŞILIK

- YAPILAN İLE YAPIL(MA)MASI GEREKEN ile/ve/||/<>/>< YAŞANILAN İLE YAŞANIL(MA)MASI GEREKEN

- YAPILAN İŞ:
ELİNE YAKIŞSIN ile/ve/değil/||/<>/< ELİNE YAPIŞSIN

- YAPILAN/OLAN ile YAPILMASI/OLMASI GEREKEN

( Doğa. İLE İnsan eylemi. )

( Platon'a kadar. İLE Platon sonrası. )

- YAPILAN ile/ve/<> YAPILMAKTA OLAN

- YAPILAN ile/ve/||/<>/>< YAPIL(MA)MASI GEREKEN

- YAPILANDIRILMIŞ VERİ ile/ve/||/<> YAPILANDIRILMAMIŞ VERİ

- YAPILANDIRMA ile/ve/||/<>/> BİÇİMLENDİRME

- YAPILANMA ile/ve/<> BOZULARAK YAPILANMA

( ... İLE/VE/<> Özellikle kasların gelişiminde. )

- YAPILMIŞ OLAN ile/ve/değil/yerine YAPILMASI GEREKEN

- YAPISAL DÖNÜŞÜM ile/ve/değil/||/<>/< KENTSEL DÖNÜŞÜM

( )

- YAPI/SAL ile/ve DÖNEM/SEL, (KONJONKTÜR/EL)

( STRUCTURAL vs./and CONJUNCTIONAL )

- YAPIŞIK ile/değil/yerine BAĞLI

- YAPIT ile/ve/||/<> SÜREÇ

- YAPIT ile/ve/||/<> YAZIT

- YAPIYIM" değil YAPAYIM

- YAPMA!:
SUSACAKKEN KONUŞMAK ve/||/<> KONUŞACAKKEN SUSMAK

- YAPMAK ile/ve/değil/yerine/<> GERÇEKLEŞTİRMEK

- YAPMAK ile/ve/değil/yerine/||/<> UYGULAMAK

- ... YAPMAYA ÇALIŞMAK ile/ve/değil/yerine ÇABA

- YAPTI, YAPACAĞINI" "(YİNE)" ile/ve/değil/ne yazık ki/||/<> BEN YAPMADIM/YAPMAMIŞIM, YAPABİLECEĞİMİ

- YAPTIĞINI "ÖVMEK" değil/ne yazık ki/> YAPTIĞINI YIKMAK

- YAPTIKLARIMIZ/I ve/||/<> SÖYLEDİKLERİMİZ/İ

( Söylememek. VE/||/<> Yapmak. )

- YAPTIRIM ile/ve/değil DAYANAKÇA

( [not] SANCTION vs./and/but THE BASE ON )

- YAPTIRIM ile/ve/değil/yerine/<> DEĞER

- YARAR ile/||/<> MUTLULUK

( En fazla mutluluk ilkesi )

( Tu Youyou tarafından 1863 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1806-1873) (Ülke: İngiltere) (Alan: Felsefe, Ekonomi) (Önemli katkıları: Faydacılık, özgürlük üzerine) (Nobel: 2015) )

- YARARLI >< ZARARLI ile/ve/<>/> İYİ >< KÖTÜ ile/ve/<>/> DOĞRU >< YANLIŞ ile/ve/<>/> GÜZEL >< ÇİRKİN ile/ve/<>/> SEVAP >< GÜNAH

( Akl-ı temyizî. İLE/VE/<>/> Akl-ı amelî. İLE/VE/<>/> Akıl. Akl-ı Nazarî. İLE/VE/<>/> İç duyular. İLE/VE/<> Vicdan. )

( ... İLE/VE/<>/> Düşünce ve eylemin uygunluğu/uyumluluğu. İLE/VE/<>/> Kavram ve nesnenin uygunluğu/uyumluluğu. İLE/VE/<>/> Biçim ve içeriğin uygunluğu/uyumluluğu. İLE/VE/<> ... )

( Spor. İLE/VE/<>/> Felsefe/Ahlâk. İLE/VE/<>/> Bilim. İLE/VE/<>/> Sanat. İLE/VE/<> Din. )

( İyi, yarar ve hazın sürekliliği olarak yorumlanır. )

( İyilik konusunda, kişiler, dört bölümdür:
1. Herkesten önce yapanlar: Bunlar, kerîmdir;
2. Taklit yoluyla yapanlar: Bunlar, hakîmdir;
3. Engelleyenler: Bunlar, eşkiyâdır;
4. Hoşlandıklarından dolayı yapanlar: Bunlar, kötü niyetlilerdir. )

( Kendiniz için neyin iyi olduğunu bilmezken, başkaları için neyin iyi olduğunu nasıl bilebilirsiniz? )

( ... VS./AND/<>/> Appropriateness/harmony of thought and action. WITH/AND/<>/> Appropriateness/harmony of concept and object. WITH/AND/<>/> Appropriateness/harmony of shape and content. WITH/AND/<> ... )

( When you do not know, what is good for yourself; how can you know, what is good for others? )

( ... VS./AND/<>/> Ethic. VS./AND/<>/> Rational. VS./AND/<>/> Aesthetics. VS./AND/<> Religious. )

( Sport. VS./AND/<>/> Philosophy. VS./AND/<>/> Science. VS./AND/<>/> Aesthetics. VS./AND/<> Religion. )

( BEŞ AMAÇ/MAKÂSID-I HAMSE[Ar.]: (KORUNANLAR/SAĞLANANLAR)
CAN ile/ve/<>/> KUŞAK/NESİL ile/ve/<>/> AKIL ile/ve/<>/> MAL ile/ve/<>/> DİN )

( NÂFİ'[< NEFY] >< ZARAR/MAZARRAT ile/ve/<>/> HAYR >< ŞER ile/ve/<>/> SIDK >< KİZB ile/ve/<>/> HÜSN >< KABÎH ile/ve/<> SEVAB-GÜNAH )

( BENEFICIAL >< HARMFUL vs./and/<>/> GOOD >< BAD vs./and/<>/> RIGHT >< WRONG/TRUE >< FALSE vs./and/<>/> BEAUTIFUL >< UGLY vs./and/<> MERIT [IN RELIGION] )

( ... ile/ve/<>/> TO AGATHON[iyilik] ile/ve/<>/> ... ile/ve/<>/> TO KALLOS[güzellik]/KALON/TOKALON ile/ve/<>/> ... )

( ... ile/ve/<>/> SHIVAM ile/ve/<>/> SATYAM ile/ve/<>/> SUNDARAM ile/ve/<> ... )

- YARARLI ile DOĞRU ile İYİ ile GÜZEL ile SEVAP

( Akıl. İLE Ahlâk. İLE Estetik. İLE Din. )

( Kavram ve nesnenin uygunluğu. İLE Düşünce ve eylemin uygunluğu. İLE Biçim ve içeriğin uygunluğu. İLE ... )

( Kendiniz için neyin iyi olduğunu bilmezken, başkaları için neyin iyi olduğunu nasıl bilebilirsiniz? )

( İyilik konusunda, kişiler, dört bölümdür:
1. Herkesten önce yapanlar: bunlar kerimdir.
2. Taklid yoluyla yapanlar: bunlar hakîmdir.
3. Engelleyenler: bunlar eşkiyadır.
4. Hoşlandıklarından dolayı yapanlar: bunlar kötü niyetlilerdir. )

( DEMIURGE: İYİ İDEASI (TANRI VE DÜNYANIN MİMARI) )

( Rational. WITH Ethic. WITH Aesthetics. WITH Religious.
Appropriateness of concept and object. WITH Appropriateness of thought and action. WITH Appropriateness of shape and content. WITH ... )

( RIGHT vs. GOOD vs. BEAUTIFUL vs. MERIT [IN RELIGION] )

( SATYAM ile SHIVAM ile SUNDARAM ile ... )

- YARARLI ile YARARSIZ

( USEFUL vs. USELESS )

- YARARLI/LIK ile/ve/||/<> İŞ GÖRME/GÖREN

- YARATICI İMGELEM ile/ve/<> KAVRAMSALLIK/GÖRÜNÜRLÜK

( MUHAYYİLE ile/ve/<> NAZARİYE )

- YARATICILIK ile/ve CANLANDIRMAK ile/ve HAREKET KATMAK

( Kuralları önce bilmek, sonra [yeri geldiğinde ve gerektiğince] unutmak/unutabilmek gerek! )

- YARATICI/LIK ile/ve/||/<> ÇÖZÜMCÜ/LÜK