ÖNCELİKLİLER (PRIORITIES)

- MEKÂN ile/ve BOŞLUK
( TOPOS/KHORA ile/ve TO KENON )

- HALÂ ve/<> MELÂ

- TEK TEK CİSİMLERİN MEKÂNI ile/ve MUTLAK MEKÂN

- MEKÂN ile/ve HAYYİZ/MÜTEHAYYİZ
( Evrenin içi. İLE/VE Evrenin içinde yer kaplayan. )
( TOPOS/KHORA )

- MEKÂN ile/ve ORTAM

- MEKÂN ile/ve/değil MAHAL

- MEKÂN ile/ve/değil MAHAL
( ... İLE/VE/DEĞİL Söz ve halin buluşmasında bulunan/oluşan. )

- MEKÂN ile/ve MESKEN[Ar. < SÜKÛN | çoğ. MESÂKİN]
( ... İLE/VE Sakin olunacak, oturulacak yer, oturulan ev. )

- MEKÂN ve/<> GEZİ/NTİ
( BERÂY-İ TENEZZÜH[Fars.]: Gezinti için. )

- MEKÂN: BÖLÜNEBİLİYORSA ile/ve BÖLÜNEMİYORSA
( Cisim. İLE/VE Atom. )

- MEKÂN ANLAYIŞI ile/ve MUTLAK MEKÂN ANLAYIŞI
( Thomas Hobbes [1588-1679] ve/> Descartes[Kavramsallaştırılması/Kuramsallaştırılması] )

- "DIŞ DÜNYA" ile MEKÂN

- İMKÂN: MEKÂN YARATMAK

- MUTLAK MEKÂN ile/ve FİZİKÎ MEKÂN

- MEKÂN ile/ve HAREKET
( HAREKET: GEÇMİŞ-ŞİMDİ-GELECEK'İN BÜTÜNLÜĞÜ )
( TOPOS/KHORA İLE/VE ... )

- MEKÂN ile/ve/<> KİŞİ/İNSAN
( Bir binayı, ayakta tutan, payandaları değil, insan soluğudur. )
( Bir yerin şerefi, orada yaşayanlarladır. [ŞEREF'ÜL MEKÂN BİL MEKÎN] )
( Yerim yanındır, yerin yanımdır! )
( Ne ev sahibisin, ne kiracı. Sadece bir ömürlük misafir! )

- ŞEHİR ile/ve/<> İNSAN-I KÂMİL

- MAKAM ile/ve KİŞİ

- MAKAM ile/ve TAHT
( [Ar.] ... ile/ve ERÂİK[< ERÎKE] )

- YERYÜZÜNÜ SÜSLEYEN ile/ve/değil GÖKYÜZÜNÜ SÜSLEYEN

- YOL ve/> YER ve/> YÖN
( Nereden? VE/> Nerede? VE/> Nereye? )

- BARINMA ile/ve BÜRÜNME
( MELCE'[Ar.]: Barınak, sığınak. )

- BÂM[Fars.]: Çatı, dam, kubbe.

- BEREM[Fars.]: Üzüm çubuklarının altına konulan çatal ağaç, herek. | Asma ve kabak çardağı.

- BEYT-İ ANKEBÛT, BEYT-ÜL-ANKEBÛT[Ar.]: Örümcek yuvası. | [mecaz] Derme-çatma ev.

- MESKEN Ü MEDFEN[Ar.]: Oturulacak ve gömülecek yer.

- MEŞTÂ[Ar. çoğ. MEŞÂTÎ]: Kışlıklar, kış mevsiminde barınılacak yerler, şitâ.

- OPIDUM: Kutsal kale.

- PATE: Ahşap evlerin üzerinde bulunduğu direklerin üzerinden farelerin çıkamaması için kullanılan ara taş.



- [Fars.] BERBÂR/E ile CİHÂN-NÜMÂ
( Çardak, sundurma. | Tahtaboş. | Kameriye. | Evin damında bulunan oda. İLE Çatının üstünde her yanı gören taraça. | Dünyayı gösteren harita. | Kâtip Çelebi'nin kaleme aldığı Asya coğrafyası.[1654] [basım 1732, İbrahim Müteferrika] )

- DOĞDUĞUN YER ile/ve/değil/yerine DOYDUĞUN YER ile/ve/> DOLDUĞUN YER

- ARKADA ile/ve/değil ARKANDA

- BERİ ile GERİ

- YATAY ile/ve DİKEY/DÜŞEY
( UFKÎ ile/ve ŞÂKULÎ["ku" uzun okunur] )
( HORIZONTAL with/and VERTICAL )
( [Fr.] HORIZONTAL avec/et VERTCIAL )

- ALÇAK ile/değil AŞAĞI

- YUKARI/DA ile/değil AŞAĞI/DA
( Yukarılarda fazla durma, yel alır;
aşağılarda fazla durma, sel alır. )

- TAVAN ile/ve TABAN
( [Fars.] SEMÂNE ile/ve ... )

- KAVALYE ile KAVALYE[Fr.]
( Eski evlerin çatılarında kullanılan kayrak taşlarını tutmaya, kaymamasına yarayan kama.[kullanılan ağaç, suyu emerek ve şişerek tutan ve su sızdırmayan özellikte] İLE Dansta ve toplantılarda bayanlara eşlik eden bay. )

- KAPI ile/ve ENGİN KAPI

- DIŞARIDA ile ORTALIKTA

- İÇ ve/<> ÜÇ

- DÜNYA: Hareket eden.

- ENLEM ile/ve BOYLAM
( LATITUDE with/and LONGITUDE )

- HAT ile/ve/> SATH ile/ve/> ŞEKİL
( Tek boyut. İLE/VE/> İki boyutlu. İLE/VE/> Üç boyutlu. )

- DOĞAL SİT ALANI ile/ve ARKEOLOJİK SİT ALANI ile/ve KENTSEL SİT ALANI

- TUN: Gizli yer, köşe bucak.

- ÖTÜKEN: Tanrı'nın seçtiği yer.

- GURBET[Ar.]: Yabancılık. | Yabancı yer.
( BEN GURBETTE DEĞİLİM
GURBET BENİM İÇİMDE! )

- NOSTALJİ: Sıla/memleket özlemi. Vatan özleminin hastalık haline gelişi.

- SEFER: En az üç gün ve üç gecelik bir yere gitmek üzere, bulunulan yer sınırından çıkmak.

- MEMLEKET ile/ve YÖRE

- MEYDAN ile/ve/değil ALAN/SAHA
( FORUM: Büyük meydan. )

- ARENA ile AGORA

- HARİTA ile/ve KROKİ
( ATLAS: Haritaları birarada bulunduran. [XVII. yüzyıldan beri bu tanım kullanılmaktadır] | Yunan mitolojisinde dünyayı omuzları üzerinde taşıyan Tanrı. )

- HARİTALARDA: SİYASİ ile/ve FİZİKİ

- COĞRAFYA: Strabon'un yazdığı kitabın adıdır!
( Antik Yunan'da bir tarihçi ve filozof. [M.Ö. 64 - M.S. 24] )

- KITA ile/ve ÜLKE
( CONTINENT with/and COUNTRY )

- BERR-İ ATÎK ile/ve BERR-İ CEDÎD
( Eski karalar/topraklar. [Asya, Avrupa, Afrika] İLE/VE Yeni karalar/topraklar. [Amerika, Avustralya] )

- PANGEA: Kıtaların biraradalığı. (milyonlarca yıl önceki)

- DÜNYA ve TÜRKİYE ve İSTANBUL ve FATİH
( Gövde. VE Yüz. VE Göz. VE Gönül. )

- AVRASYA: ASYA[< ASIA, ASIE] ile/ve AVRUPA
( ASIA with/and EUROPE )
( 40 milyon km². İLE/VE 10 milyon km² )

- YURT ile/ve YUVA

- VATAN: MEZAR ve/<> İNSAN ve/<> DÜZEN/NİZAM ve/<> TARİH ve/<> DESTAN/LAR ve/<> GAZÂVATNÂME ve/<> TÜRKÜ VE AĞIT ve/<> NİNE VE NİNNİ ve/<> ROMAN ve/<> HATIRAT

- EKİSTİK: İnsan yerleşimlerini inceleyen bilim dalı.

- ORMAN ile/ve/değil MİLLİ PARK

- ORMAN ile/ve IGAPO
( ... İLE/VE Amazon'un sık ormanları. )

- ÇAT: İki yolun birleştiği yer, kavşak.

- SOKAK ile/ve/değil EV(İMİZ!)

- AKVE: Evin önündeki açık meydan, avlu.

- YOKUŞ ile BAYIR
( ... İLE Küçük yokuş. )

- DEKOVİL: Küçük demiryolu.

- RUSYA HAVAALANLARINDA: SHEREMETYOVA I / DOMODEDOVA ile/ve SHEREMETYOVA II / VNUKOVA
( İç hatlarda. İLE/VE Dış hatlarda. )

- ADA ile/ve ARAL
( Dört tarafı denizle kaplı kara parçası. İLE/VE Takımada. )
( [Ar.] CEZÎRE[çoğ. CEZÂİR] ile/ve ... )
( [Fars.] CEZ ile/ve ... )

- HASTAHANE ve OKUL
( [Fars.] BÎMÂR-HÂNE, MÂR-İSTÂN[BÎMÂR-İSTÂN'dan bozmadır] ve ... )
( XENODOCHIUM )

- HASTAHANE değil/yerine ŞİFÂHANE

- LOKANTA ile LOSTARYA
( ... İLE Küçük lokanta. )

- REKLÂM VE GÖRÜNTÜ KİRLİLİĞİ ve GÜRÜLTÜ KİRLİLİĞİ ve SİGARA SORUNU

- KURU GÜRÜLTÜ, KAVARA ile/ve KAKAFONİ

- İGLOO: İGLU, APUTİAK: Ev.
( Çoğu taştan ya da hayvan derisinden yapılır. Sadece Kanada Eskimo'ları kardan yapıyorlardı. Thule halkı[İnuit'lerin öncülleri] orta ve doğu Kanada'da çok yakın bir tarihe kadar kullanıyordu. Çok az Eskimo kardan yapılanını görmüştür. )

- SAMAN EV değil/yerine KERPİÇ EV ile/ve BAĞDADÎ EV

- KERPİÇ/HIŞT[Fars.] EV ile TORLUK
( ... İLE Toprak kulübe. )

- BARAKA ile/ve SIĞINAK/PENÂH[Fars.]/MELCE'[Ar.]

- VİLLA ile/ve ŞALE/CHALET
( ... İLE/VE İsviçre'ye özgü villa tipi ev. )

- "YATAK ODASI" değil/yerine UYKU/UYUMA ODASI

- BENGÂH: Keçeden yapılmış Türkmen evi. | Emirlere ve yüksek rütbelilere ait özel çadır.

- BEYT[Ar.]: Mesken, hane, ev, oda, oba.

- DATCHA: Rusya'da haftasonu evleri.

- ŞİTÂİYYE: Kışlık konut.

- SENED-İ HÂKANÎ: Tapu senedi. | Osmanlı Türkçesi, Tapu Terimleri Sözlüğü

- SÂKİN[< SÜKÛN] / MUKÎM[< KIYAM] ile/ve ŞÂGİL[< ŞUGL]
( Konutta/meskende yaşayan/oturan, ikâmet eden. İLE/VE
Meşgul eden, edici. | Meşgul olmayı gerektiren. | İşgâl eden, tutan. | Bir mülkte oturan. )

- HUZUREVİ değil/yerine YAŞAMEVİ

- MÜŞTEMELÂT ile/ve/değil MEŞRÛTA

- OTEL ile MOTEL

- OTELLERİN YILDIZ FARKLARINI

- 5 ya da 4 YILDIZLI OTEL ile/ve/değil/yerine BUTİK OTEL

- CUMBA[İt.] ile ŞAHNİŞ[Fars.]
( Yapıların üst katlarında, sokağa doğru çıkıntı yapmış balkon. | Sokağa doğru çıkıntısı olan kafesli bölüm. İLE
Odaların dışarıya doğru çıkmış kapalı balkon durumundaki yeri. )

- BALKON ile/ve/değil CUMBA/ŞÂH-NİŞÎN[Fars.]

- FAVELA: Brezilya'ya özgü gecekondu.

- TEMEL ile/ve ZEMİN

- ISLAK ZEMİN ile KAYGAN ZEMİN

- ARIK: Fidan dikilen yer.

- BİRÛN: Taşra.

- ÇAL: Taşlık yer.

- KILIZMAN: Sazlık yer.

- MEVTÎ[Ar. çoğ. MEVÂTÎ]: Ayak basılan yerler.

- MEZRA: Ekilen yer.

- TUN: Gizli yer.

- KOM: Yayla evi.



- KÖY ile/ve TOL
( ... İLE/VE Küçük köy. )

- KÖY ile AUL

- SEMT ile/ve MAHALLE
( Coğrafyası/topografisi belirler. İLE/VE Mescid belirler. )

- MÜNHATT ile MÜNHEDİM[< HEDM] ile METRÛK[< TERK]
( Alçak, çukur. İLE Yıkılan, yıkılmış. İLE Terk edilmiş, bırakılmış, kullanmaktan vazgeçilmiş. )
( Arazide. İLE Binalarda. İLE Binalarda. )

- ATIL ile/değil METRUK

- MÜLHAKAT[Ar. < MÜLHAK]["ka" uzun okunur!] ile MUZÂFÂT[Ar. < MUZAF < ZAYF]
( Katmalar, ekler. | Bir merkeze bağlı olan yerler. İLE Bir şeyin ekleri, bir merkezin şubeleri, kolları. )

- ÇÖKÜK ile GÖÇÜK

- MEZBELE/LİK[Ar. < ZİBL | çoğ. MEZÂTİL]: Süprüntülük, süprüntü dökülen yer. | Aşağılık, kötü durum.

- RAHNE[Fars.]: Gedik, yarık, yırtık ve bozuk yer. | Zarar, ziyan, bozukluk.

- TROPİK PARK: Rusya'nın en büyük botanik bahçesi.

- AĞAÇ EV ile/ve/değil AHŞAP EV

- AHŞAP EV ile TOL
( ... İLE Yayla/bahçe kulübesi. | Taş kemerle yapılmış ev/oda. )

- SÜFLÎ ile VASAT ile FEVKÂNÎ

- SALAŞ: Eğreti yapılmış kulübe, baraka.

- BAZILIKA: Düz çatılı.

- BEZMELELİK[< Fars. BEZM]: İçkili, eğlenceli meclis.

- ÇERGE: Çadır hamam.

- MEZBÛBE[Ar.]: Sineği çok olan yer.

- ŞANTİYE[Fr.]: Büyük yapıların inşasında yapıcıların yaşadıkları geçici bina. | Gemi tezgâhı.

- HAVUZ[Ar.] ile/ve/değil PİSİN
( Etrafı çitle çevrili yer. | Suya girme. | Sakınılacak işe girişme. İLE/VE/DEĞİL Yüzme havuzu. )

- HAVUZ ile BİRKE[Ar.]
( ... İLE Büyük havuz, küçük göl, gölcük. | Göğüs. )

- SAHİL ile/ve/değil KUMSAL

- GRİ SU ile/ve SİYAH SU
( Lavabo ve duş giderinden akıtılan. İLE/VE Tuvaletten akıtılan. )

- YAŞANACAK/OTURULACAK ARAZİNİN VE YAPISININ SEÇİMİ'NDE:
( Toprak; yerin yüksekliği; arazinin açık ya da korumalı olup olmadığı; su tesisatının açık ya da kapalı mı ya da aşağıdan mı yoksa rüzgâra mı maruz kalacağı; esen rüzgârların temiz ve serin olup olmadığı; bulaşıcı hastalıklar; sakinlerin güç, iştah, sindirim ve beslenme alışkanlıklarına göre genel sağlığı; genişlik, havadarlık ve açık yerlerin mevcudiyetine göre komşu evlerin durumu.
Bir ev yapılırken, kapıları ve pencereleri doğuya ve kuzeye doğru yapmaya özen gösterilmelidir. Hava, eve doğu ya da kuzeyden girmelidir ve binanın her yanı havanın temizlenmesi için Güneş almalıdır. Çok miktarda tatlı, saf ve temiz su yakında, kullanıma uygun olmalıdır ve derin, kapalı yerlerdeki durgun su değil, akan serin su olmalıdır. Su kuyu suyunun aksine kışın serin, yazın ılık olmalıdır. )

- GEZİ DÖNEMLERİ'Nİ

- ANLATIMDA: ÜLKE ADI ile/yerine/değil KENT/ŞEHİR ADI

- ÜLKE ile/değil EYALET

- EYALET ile/ve/değil COMMONWEALTH
( ... İLE/VE/DEĞİL Ortak rızayla oluşturulmuş siyasi topluluk. ["İngiliz Uluslar Topluluğu" değil!] )
( Amerika'da 46 eyalet vardır. İLE/VE/DEĞİL Virginia, Kentucky, Pennsylvania ve Massachusetts birer Commonwealth'tir. )
( Virginia [(Virgin: Bakire) Kraliçe I. Elizabeth'ten] Amerika'nın kuruluşundaki 13 eyaletten [Amerikan bayrağındaki 13 çizgi] biriydi. Kendisini Commonwealth olarak ilân eden ilk bölgeydi. )

- COMMONWEALTH ile COMMONWEALTH
( İngiliz Uluslar Topluluğu. İLE Ortak rızayla oluşturulmuş siyasi topluluk. )

- ŞEHİR ile/değil EYALET

- ŞEHİR ve/<> MEDENİYET

- KENT ile/ve/değil/yerine ŞEHİR
( Konutların, araçların birarada bulunduğu yer. İLE/VE/DEĞİL/YERİNE İnsanın katıldığı, hayatı tüm yönleriyle yaşadığını hissedebildiği yer. )
( [Fars.] ... ile/ve/değil/yerine ŞÂR )
( ... ile/ve/değil/yerine YATUK )
( ... ile/ve/değil/yerine POLİS )
( ... ile/ve/değil/yerine BURG/BURJUVA )
( TEMEDDÜN: Şehirleşme. )

- ŞEHİRDE YAŞAMAK ile/ve/değil/yerine ŞEHİRLİ OLMAK

- BİLÂD-I AŞERE ile BİLÂD-I ERBAA ile BİLÂDI-I İSNÂ AŞER
( 10 şehir. [İzmir, Eyüp, Kandiye, Halep, Selânik, Sofya, Trabzon, Galata, Kudüs, Lârisa] İLE 4 şehir. [Edirne, Bursa, Şam, Kahire] İLE 12 şehir. [Adana, Erzurum, Bağdat, Beyrut, Diyarbakır, Rusçuk, Bosnasaray, Sivas, Maraş, Trablusgarp, Antep, Çankırı] )

- URBANİZM: Mimarlığın şehir düzeniyle uğraşan kolu. [URBANİST: Şehircilik uzmanı.]

- MEŞHER[< TEŞHİR]: Sergi yeri.

- BÂBİL: Bağdat'ın aşağı tarafında bulunan ve büyücülüğünden dolayı, eski edebiyatımızda "çeh-i Bâbil" olarak yer alan ve birçok dilin meydana gelmesi bakımından da masalda adı geçen "Bâbil Kulesi"nin bulunduğu, ilk çağdan kalma şehir.

- YERLİ ile/ve YEREL

- AKROPOLİS: Eski Yunan'da yüksek yerlere kurulan ve etrafı surlarla çevrili olup içinde saray ve tapınak bulunan berkitilmiş(sağlamlaştırılmış) şehir.

- DERVAZE: Şehir ve kale kapısı.

- ŞEHREMİNİ: ŞEHİR EMİNİ

- KU: Köy, mesken, mahalle.

- MENFÂ[< NEFY]: Sürgün yeri.

- MENZİL[< NÜZÛL]: Yollardaki konak yeri. | Ev. | Bir günlük yol. | Mesafe.

- KAPAN: ÇARŞI

- MENLEH ile KESTEL
( Kale. İLE Küçük kale, hisarcık. )

- İL/EL: ORDA + KUN + BUDUN

- SÖMÜRGE ile/değil SÖMÜRÜLGE
( ... İLE/DEĞİL Diline, değerlerine, gelişimine ve üretime katılmayan toplumların geldiği/geleceği nokta. )



- CÂBÜLKÂ ile/ve CÂBÜLSÂ
( Doğunun en doğusunda, bin kapısı olan gayet büyük bir şehirmiş. İLE/VE
Batının en batısında, bin kapısı olan gayet büyük bir şehirmiş. )

- İSTANBUL ile/ve TÜRKİYE

- Müze Kart'ınızı Alınız!

- SANAL MÜZELER I, II
( Müzelerde geçen 1 saat, 1000 kitap okunmuş kadardır. )

- BÜYÜKŞEHİR ile/ve METROPOL ile/ve MEGAPOL
( ... İLE/VE Bir ülkenin en önemli kenti. Anakent. İLE/VE Büyük metropol. )

- BÜYÜKŞEHİR ile/ve/<> ÖTEKİ ŞEHİRLER

- BAŞKENT ile/ve/<> ÖTEKİ ŞEHİRLER

- MERKEZ ile/ve/değil BAŞKENT

- MERKEZ ile/ve/<>/değil SEMTLER/İLÇELER

- AVLAKA: Türkiye'nin batıdaki en uc noktası.

- ADALAR('I)

- UÇAK KOLTUKLARI'NDA

- DURAK ile/değil İSKELE

- EĞRİDİR değil EĞİRDİR (GÖLÜ)

- TOKAT ile !TOKAT
( İl. İLE ... )

- BANDIRMA: Güvenilir liman.

- AMASYA ile AMASRA
( Orta Karadeniz'de. [Çorum - Merzifon - Amasya] İLE Batı Karadeniz'de. [Zonguldak - Bartın - Amasra] )

- AMASYA KÖPRÜLERİ'Nİ

- SİOSEPOL KÖPRÜSÜ: 33 kemerli köprü.
( 400 yıllıktır. )
( Zayende Nehri üzerinde. [İsfehan-İran] )

- BABADAĞI ile/ve SANDAK DAĞLARI

- BAYBURT ile BAYBURT

- PINARA ile/ve PATARA

- HAKKARİ: Güç, güçlü, savaşçı.(Soğukla ve doğa koşullarıyla mücadele eden.)

- MİLAS
( YAŞADIĞIMIZ MEKÂNLAR - NEVZAT ÇAĞLAR TÜFEKÇİ
İsteme Adresi: nevzatcaglartufekcigmail.com )