Bugün[07 Ocak 2026]
itibarı ile 2 başlık/FaRk ile birlikte,
2 katkı[bilgi/açıklama] yer almaktadır.


Kılavuz içinde sözcük Ara/Bul...


- PARA ile/değil BORÇ HESAPLAMASI


- ZAM:
YÜZDELİK ile SEYYÂNEN

(

Seyyanen Zam ile Yüzdelik Zam Arasındaki FaRkLaR

1. Tanımlar

Seyyanen Zam

Seyyanen zam, maaş ya da ücret alan herkes için aynı tutarda (parasal olarak sabit) yapılan artıştır. Kişinin geçerli maaş düzeyi dikkate alınmaz.

Yüzdelik (Oransal) Zam

Yüzdelik zam, geçerli maaş üzerinden belirli bir yüzde oranında yapılan artıştır. Maaş yükseldikçe, zam miktarı da artar.

2. Temel FaRkLaR

Ölçüt Seyyanen Zam Yüzdelik Zam
Artış türü Sabit tutar Oransal (%)
Maaşa bağımlılık Bağımsız Maaşa bağlı
Düşük maaşlıya etkisi Görece yüksek katkı Görece düşük katkı
Yüksek maaşlıya etkisi Görece sınırlı Yüksek mutlak artış
Maaş farklarına etkisi Azaltıcı Artırıcı
Gelir dağılımı etkisi Eşitleyici Ayrıştırıcı

3. Örnek Hesaplama

Kişi Başlangıç Maaşı Seyyanen Zam (+2.000 TL) Yüzdelik Zam (%10)
A 10.000 TL 12.000 TL (%20 artış) 11.000 TL (+1.000 TL)
B 20.000 TL 22.000 TL (%10 artış) 22.000 TL (+2.000 TL)
Not: Seyyanen zam, düşük maaşlı lehine farkı kapatırken; yüzdelik zam, yüksek maaşlı lehine farkı büyütür.

4. Birlikte Kullanım (Karma Biçim)

Uygulamada sıkça yeğlenen yöntem, önce seyyanen zam yapılması, ardından yüzdelik zam uygulanmasıdır. Bu yaklaşım:

  • Taban maaşı yükseltir,
  • Gelir farklarını aşırı büyütmez,
  • Enflasyon telâfisini kısmen sağlar.

5. Artı ve Eksileri

Zam Türü Artıları Eksileri
Seyyanen Zam Düşük gelirliyi korur.
Gelir dengesini güçlendirir.
Yüksek maaşlılar için güdülenme kaybı algısı yaratabilir.
Yüzdelik Zam Enflasyon mantığına uygundur.
Kıdem ve sorumluluk farklarını yansıtır.
Gelir eşitsizliğini artırabilir.

6. Sonuç

Sonuç itibarı ile ...:

  • Seyyanen zam, toplumsal dengeyi gözetir.
  • Yüzdelik zam, ekonomik değer ve hiyerarşiyi yansıtır.
  • Adâlet hedefleniyorsa seyyanen zam,
  • Verimlilik ve konum hedefleniyorsa yüzdelik zam,
  • Denge amaçlanıyorsa ikisi birlikte yeğlenir.
)