Temel Bilimler'deki FaRkLaR

- KUARK ile/||/<> LEPTON (İKİLİ KARŞILAŞTIRMA)

( Kuark güçlü etkileşim, lepton zayıf etkileşim yapar )

( Formül: Hadron yapıtaşı İLE temel )

- KUARK ile/||/<> MODEL

( Kuark modeli ve parçacık sınıflandırması )

( Murray Gell-Mann tarafından 1964 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1929-2019) (Ülke: ABD) (Alan: Fizik) (Önemli katkıları: Kuark teorisi) (Nobel: 1969) )

- KUASAR ile/||/<> GALAKSİ

( Kuasar çok parlak aktif çekirdek İLE galaksi yıldız topluluğudur. Kuasar erken evrende bol İLE genç evrenin enerjetik nesneleridir. Kuasar merkezdeki kara delik İLE madde yutarken devasa ışık yayar. )

- KUASİNÖTRALİTE ile/||/<> YÜK AYRIŞMASI

( Kuasinötral n_e ≈ n_i makro, yük ayrışması Debye içinde. )

( Formül: Makro nötr İLE mikro E alan )

- KÜBİK ile/||/<> DENKLEM

( Üçüncü dereceden denklemlerin sistematik çözümü )

( Ömer Hayyam tarafından 1074 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1048-1131) (Ülke: İran) (Alan: matematik) (Önemli katkıları: Cebir çalışmaları, takvim reformu, Rubaiyat) )

- KUBİT İLE SÜPERPOZİSYON İLE DOLANIKLIK İLE ÖLÇÜM ile/||/<> KUANTUM BİLGİ

( Kuantum bilgisayarların temel kavramları. )

( Formül: |ψ⟩ = α|0⟩ + β|1⟩ )

- KÜÇÜK DÜNYA ile/||/<> DÜZENLİ ÖRGÜ

( Küçük dünya kısa yol + kümelenme, düzenli sadece yerel. )

( Formül: 6 derece İLE örgü )

- KUDUZ AŞISI (PASTEUR) ile/||/<> ÇİÇEK AŞISI (JENNER)

( Pasteur kuduz aşısını zayıflatılmış virüs ile geliştirdi İLE Jenner çiçek aşısını inek çiçeği virüsü ile buldu. Pasteur laboratuvar koşullarında zayıflatma yaptı İLE Jenner doğal bir çapraz bağışıklık kullandı. İkisi de aşı biliminin temelini attı. )

( Louis Pasteur tarafından 1885 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1822-1895) (Ülke: Fransa) (Alan: Biyoloji, Kimya) (Önemli katkıları: Mikrop teorisi, pastörizasyon, aşı geliştirme (kuduz, şarbon), spontan üreme teorisini çürüttü, fermantasyon süreçlerini açıkladı, antisepsi kavramını tıbba kazandırdı) )

- KUĞU BOYUNLU BALON DENEYİ ile/||/<> SPONTAN ÜREME İDDİALARI

( Kuğu boyunlu balon deneyi mikropların havada olduğunu kanıtlar İLE spontan üreme iddiaları canlıların kendiliğinden oluştuğunu savunur. Pasteur balonun boynu kırılınca mikroorganizmaların içeri girdiğini gösterdi İLE spontan üremenin olmadığını ispatladı. )

( Louis Pasteur tarafından 1859 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1822-1895) (Ülke: Fransa) (Alan: Biyoloji, Kimya) (Önemli katkıları: Mikrop teorisi, pastörizasyon, aşı geliştirme (kuduz, şarbon), spontan üreme teorisini çürüttü, fermantasyon süreçlerini açıkladı, antisepsi kavramını tıbba kazandırdı) )

- KÜLTÜR TABANLI YÖNTEM ile/||/<> MOLEKÜLER YÖNTEM

( Kültür tabanlı yöntem bakterileri laboratuvarda üretir İLE moleküler yöntem DNA/RNA analizi yapar. Kültür yöntemi yalnızca kültürlenebilenleri gösterir İLE moleküler yöntem kültürlenemeyenleri de tespit eder. )

( Robert Koch tarafından 1881 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1843-1910) (Ülke: Almanya) (Alan: Mikrobiyoloji) (Önemli katkıları: Bakteriyel hastalık teorisi, Koch postülatları, bakteriyel kültür teknikleri) )

- KÜLTÜR-TARİH ARKEOLOJİSİ ile/||/<> PROSESÜEL ARKEOLOJİ

( Kültür-tarih arkeolojisi betimleyici kronoloji İLE prosesüel arkeoloji açıklayıcı süreçler arar. Kültür-tarih göçler ve difüzyon İLE prosesüel arkeoloji evrensel yasalar vurgular. Childe kültür-tarih İLE Binford prosesüel yaklaşımı temsil eder. )

( Lewis Binford tarafından 1962 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1931-2011) (Ülke: ABD) (Alan: Arkeoloji) (Önemli katkıları: İşlemeci (prosesüel) arkeoloji, orta menzil kuram, etnoarkeoloji, bilimsel yöntem uygulaması) )

- KÜLTÜREL DİFÜZYON ile/||/<> BAĞIMSIZ İCAT

( Kültürel difüzyon yayılma yoluyla aktarım İLE bağımsız icat yerel gelişimdir. Difüzyon göç ve ticaret İLE bağımsız icat benzer koşullar sonucu ortaya çıkar. Neolitik yayılım difüzyon İLE bazı bölgeler bağımsız tarım geliştirdi. )

- KÜRESEL AYNA ile/||/<> PARABOLİK AYNA

( Küresel ayna küresel sapma İLE parabolik ayna mükemmel odaklama. )

( Formül: R = 2f yaklaşık İLE tam )

- KURUCU ETKİ ile/||/<> DARBOĞAZ ETKİSİ

( Kurucu yeni koloni, darboğaz popülasyon küçülmesidir )

( Formül: Yeni başlangıç İLE azalma )

- KURUCU ETKİ ile/||/<> POPULASYON DARBOĞAZI

( Kurucu az birey koloni, darboğaz geçici azalma. )

( Formül: Settlement İLE surviving )

- KÜTLE MERKEZİ İLE AĞIRLIK MERKEZİ İLE GEOMETRİK MERKEZ ile/||/<> MERKEZ KAVRAMLARI

( Cadlerin farklı merkez tanımları. )

( Formül: r_cm = Σmᵢrᵢ/Σmᵢ )

- KÜTLE SPEKTROMETRİSİ ile/||/<> ATOMİK ABSORPSİYON

( MS molekül kütlesi, AA element analizidir )

( Formül: m/z İLE element )

- KÜTLE SPEKTROMETRİSİ ile/||/<> NMR

( MS protein kütlesi, NMR protein yapısı. )

( Formül: Mass İLE structure analysis )

- KÜTLE-ENERJİ DENKLİĞİ ile/||/<> KİNETİK ENERJİ

( E=mc² toplam enerji, klasik KE = ½mv² sadece düşük hızlarda. )

( Formül: E = mc² İLE KE = (γ-1)m₀c² )

- KÜTLE ile/||/<> AĞIRLIK

( Kütle madde miktarı (değişmez) İLE ağırlık kütleye etki eden yerçekimi kuvvetidir (değişir) )

( m (kg) İLE W=mg (N) )

( Isaac Newton | 1687 | 17. Yüzyıl | NULL (1643 - 1727) (Ülke: İngiltere) (Alan: Fizik, Matematik) (Önemli katkıları: Klasik mekanik, kalkülüs, yerçekimi yasası) )

- KÜTLE ile/||/<> AĞIRLIK

( Kütle madde miktarı (değişmez) İLE ağırlık kütleye etki eden yerçekimi kuvvetidir (değişir) )

( Formül: m (kg) İLE W=mg (N) )

( Isaac Newton tarafından 1687 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1643-1727) (Ülke: İngiltere) (Alan: Fizik, Matematik) (Önemli katkıları: Klasik mekanik, kalkülüs, yerçekimi yasası) )

- KÜTLE ile/||/<> UZAY-ZAMAN

( )

( Bilinmiyor tarafından keşfedildi/formüle edildi. )

- KUVANTUM ile/||/<> FEYNMAN PATH İNTEGRALİ

( )

( Newton-Leibniz tarafından 1665 yılında keşfedildi/formüle edildi. (Ülke: Bilinmiyor) (Alan: matematik) )

- KUVVET ile/||/<> ENERJİ

( Kuvvet hareketi değiştiren etki İLE enerji iş yapabilme yeteneğidir )

( F=ma İLE E=1/2mv² )

( Gottfried Leibniz | 1695 | 17. Yüzyıl | Vis viva (yaşayan kuvvet) kavramı (1646 - 1716) (Ülke: Almanya) (Alan: Matematik, Felsefe) (Önemli katkıları: Kalkülüs, monadoloji) )

- KUVVET ile/||/<> ENERJİ

( Kuvvet hareketi değiştiren etki İLE enerji iş yapabilme yeteneğidir )

( Formül: F=ma İLE E=1/2mv² )

( Gottfried Leibniz tarafından 1695 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1646-1716) (Ülke: Almanya) (Alan: Matematik, Felsefe) (Önemli katkıları: Kalkülüs, monadoloji) )

- KUVVETLİ ASİT ile/||/<> ZAYIF ASİT

( Kuvvetli tam iyonlaşır, zayıf kısmen iyonlaşır )

( Formül: HCl İLE CH₃COOH )

( John Dalton tarafından 1803 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1766-1844) (Ülke: İngiltere) (Alan: Kimya, Fizik) (Önemli katkıları: Dalton atom teorisi, Dalton yasası) )

- L-FUNCTİON ile/||/<> ZETA FUNCTİON

( L-function genelleştirilmiş, zeta Riemann ζ(s) özel. )

( Formül: General İLE special case )

- L'HOPİTAL RULE ile/||/<> SQUEEZE THEOREM

( L'Hopital 0/0 form, squeeze sıkıştırma. )

( Formül: Indeterminate form İLE sandwich )

- L2 LAGRANGE NOKTASI ile/||/<> DÜNYA YÖRÜNGESİ

( L2 Lagrange noktası Dünya-Güneş dengeli konum İLE Dünya yörüngesi gezegen çevresinde dönmedir. L2 noktası 1,5 milyon km uzakta İLE kararlı gözlem sağlar. James Webb L2'de İLE Hubble Dünya yörüngesinde çalışır. )

- LACTOBACİLLUS ile/||/<> BİFİDOBACTERİUM

( Lactobacillus laktik asit üreten çubuk şekilli bakteriler İLE Bifidobacterium Y veya V şekilli anaerobik bakterilerdir. İkisi de probiyotik İLE farklı metabolik fonksiyonlara sahiptir. )

( Élie Metchnikoff tarafından 1907 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1845-1916) (Ülke: Rusya/Fransa) (Alan: İmmünoloji, Mikrobiyoloji) (Önemli katkıları: Probiyotik kavramı, fermente süt ürünlerinin sağlık faydaları, fagositoz teorisi) )

- LAG İLE LOG İLE STASYON İLE ÖLÜM ile/||/<> BAKTERİ BÜYÜME EVRELERİ

( Mikrobiyal büyüme kinetiği. )

( Formül: N = N₀ × 2ⁿ (log faz) )

- LAGRANGE MEKANİĞİ ile/||/<> HAMİLTON MEKANİĞİ

( Lagrange genelleştirilmiş koordinatlar L=T-V, Hamilton faz uzayı H=T+V. )

( Formül: L = T - V İLE H = T + V )

- LAGRANGE MULTİPLİER ile/||/<> DİRECT OPTİMİZATION

( Lagrange kısıtlı optimizasyon, direct kısıtsız. )

( Formül: Constrained İLE unconstrained )

- LAGRANGİAN İLE HAMİLTONİAN İLE NEWTONİAN ile/||/<> MEKANİK FORMÜLASYONLARI

( Klasik mekanik yaklaşımları. )

( Formül: L = T - V )

( Isaac Newton tarafından 1687 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- LAMB SHİFT İLE HYPERFİNE İLE ISOTOPE ile/||/<> İNCE YAPI KAYMALARI

( Spektrumda küçük enerji farkları. )

( Formül: ΔE_Lamb ~ α⁵mc² )

- LAMİNAR ile/||/<> TURBULENT ile/||/<> TRANSITIONAL ile/||/<> AKIŞ REJİMLERİ

( Akışkan hareket karakterleri. )

( Formül: Re = ρvD/μ )

- LAMİNER AKIŞ ile/||/<> TÜRBÜLANSLI AKIŞ

( Laminer düzenli katmanlar, türbülanslı kaotik girdaplar )

( Formül: Re = ρvL/μ )

- LAMİNER İLE TÜRBÜLANSLI İLE GEÇİŞ ile/||/<> AKIŞ REJİMLERİ

( Akışkanların farklı hız ve koşullardaki davranış modları. )

( Formül: Re = ρvL/μ )

- LANDAU SÖNÜMÜ ile/||/<> ÇARPIŞMALI SÖNÜM

( Landau çarpışmasız rezonans, çarpışmalı direkt momentum transferi. )

( Formül: Wave-particle İLE çarpışma )

- LANDSCAPE GENETICS ile/||/<> CLASSICAL GENETICS

( Landscape genetics coğrafi peyzaj etkisini gen akışına incelerken İLE classical genetics coğrafyadan bağımsız Mendel genetiği yapar )

( Formül: Gene flow corridors )

( Gregor Mendel tarafından 1865 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- LANGLANDS PROGRAMI ile/||/<> WEİL KONJEKTÜRÜ

( Langlands programı temsil kuramı ve sayı kuramıni birleştirirken İLE Weil konjektürü cebirsel eğriler üzerinde zeta fonksiyonları inceler )

( Formül: L-functions )

- LANGMUİR İLE BET İLE FREUNDLİCH ile/||/<> ADSORPSİYON İZOTERMLERİ

( Yüzey tutunma modelleri. )

( Formül: θ = KP/(1+KP) )

- LANGMUİR İLE FREUNDLİCH İLE BET ile/||/<> ADSORPSİYON İZOTERMLERİ

( Yüzey adsorpsiyonunu tanımlayan modeller. )

( Formül: θ = KP/(1+KP) )

- LANGMUİR İZOTERMİ ile/||/<> BET İZOTERMİ

( Langmuir tek tabaka, BET çok tabakalı adsorpsiyon. )

( Formül: θ = KP/(1+KP) İLE çok )

- LANGMUİR-BLODGETT ile/||/<> SPİN COATİNG

( LB tek tabaka kontrollü, spin hızlı döndürme. )

( Formül: Monolayer İLE film )

- LANGMUİR ile/||/<> FREUNDLİCH

( Langmuir tek tabaka doygun İLE Freundlich ampirik heterojen. )

( Formül: θ = KP/(1+KP) İLE K·P^(1/n) )

- LANTANİT ile/||/<> AKTİNİT

( Lantanit 4f İLE aktinit 5f orbitallidir )

( Formül: Ce-Lu İLE Th-Lr )

- LANTANİTLER ile/||/<> AKTİNİTLER

( Lantanitler 4f orbitalleri dolar İLE aktinitler 5f orbitalleri dolar )

( Formül: [Xe]4f^n (lantanit) İLE [Rn]5f^n (aktinit) )

- LAPLACE İLE FOURİER İLE WAVELET ile/||/<> DÖNÜŞÜM TÜRLERİ

( Sinyal ve sistem analizinde kullanılan üç temel matematiksel dönüşüm. )

( Formül: F(ω) = ∫f(t)e^(-iωt)dt )

( Joseph Fourier tarafından 1822 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- LAPLACE ile/||/<> DÖNÜŞÜMÜ

( Laplace dönüşümü ve diferansiyel denklemler )

( Pierre-Simon Laplace tarafından 1785 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1749-1827) (Ülke: Fransa) (Alan: Matematik, Astronomi) (Önemli katkıları: Laplace dönüşümü, olasılık teorisi) )

- LASER COOLING ile/||/<> MAGNETIC COOLING

( Laser cooling foton momentum transferiyle soğutma yaparken İLE magnetic cooling manyetik alan değişimiyle soğutma yapar )

( Formül: Doppler cooling )

- LASSO ile/||/<> RİDGE

( Lasso L1 penalty İLE ridge L2 penalty. )

( Formül: L1 İLE L2 regularization )

- LATTİCE İLE CODE İLE ISOGENY ile/||/<> POST-KUANTUM

( Kuantum bilgisayarlara dayanıklı sistemler. )

( Formül: LWE: As + e mod q )

- LATTİCE ile/||/<> FUNDAMENTAL DOMAİN

( Lattice örgü yapı, fundamental temel bölge. )

( Formül: Discrete structure İLE region )

- LAURENT ile/||/<> SERİSİ

( Laurent serisi açılımı )

( Pierre Laurent tarafından 1843 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1813-1854) (Ülke: Fransa) (Alan: Matematik) (Önemli katkıları: Laurent serisi) )

- LAW OF LARGE NUMBERS ile/||/<> CENTRAL LİMİT THEOREM

( LLN ortalama yakınsama, CLT normal dağılım yakınsama. )

( Formül: Mean convergence İLE distribution convergence )

- LAZER ile/||/<> LED (İKİLİ KARŞILAŞTIRMA)

( Lazer uyumlu tek renk, LED uyumsuz yarı tek renklidir )

( Formül: Coherent İLE incoherent )

- LCD ile/||/<> OLED

( LCD arka ışık + süzgeç İLE OLED kendinden ışımalı piksel. )

( Formül: Backlight İLE emissive )

- LE CHATELİER İLKESİ ile/||/<> ARRHENİUS DENKLEMİ

( Le Chatelier denge kayması, Arrhenius hız-sıcaklık ilişkisi )

( Formül: Denge ⇄ karşı yön İLE k = Ae^(-Ea/RT) )

( Henry Le Chatelier tarafından 1884 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1850-1936) (Ülke: Fransa) (Alan: Kimya) (Önemli katkıları: Le Chatelier prensibi) )

- LE CHATELİER İLKESİ ile/||/<> DENGE SABİTİ

( Le Chatelier dengeyi bozan etkiye karşı tepki öngörür, denge sabiti dengenin konumunu belirler )

( Formül: K = [Ürünler]/[Reaktanlar]\nQ < K → İleri yön\nQ > K → Geri yön )

( Henry Le Chatelier tarafından 1884 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1850-1936) (Ülke: Fransa) (Alan: Kimya) (Önemli katkıları: Le Chatelier prensibi) )

- LEADİNG STRAND ile/||/<> LAGGİNG STRAND

( Leading sürekli 5 to 3, lagging kesikli Okazaki. )

( Formül: Kontinü İLE diskontinü )

- LEAST SQUARES ile/||/<> RİDGE REGRESSION

( Least squares minimize ||Ax-b||², ridge + λ||x||². )

( Formül: Unregularized İLE regularized )

- LEBESGUE İLE RİEMANN İLE STİELTJES ile/||/<> İNTEGRAL TÜRLERİ

( Farklı integral tanımları. )

( Formül: ∫f dμ )

- LED İLE LASER DİODE İLE VCSEL ile/||/<> IŞIK KAYNAKLARI

( Yarıiletken ışık yayıcılar. )

( Formül: hν = Eg )

- LED ile/||/<> AKKOR LAMBA

( LED yarıiletken ışık, akkor ısıtma ile ışık )

( Formül: p-n junction İLE Tungsten filament )

- LED ile/||/<> LAZER

( LED spontane geniş spektrum İLE lazer uyarılmış tek dalga boyu. )

( Formül: Incoherent İLE coherent )

- LEFT NULL SPACE ile/||/<> RİGHT NULL SPACE

( Left null yᵀA=0, right null Ax=0. )

( Formül: Row kernel İLE column kernel )

- LEGENDRE SİMGESİ ile/||/<> JACOBİ SİMGESİ

( Asal modülo. İLE Bileşik modülo genelleme. )

( Formül: (a/p) İLE (a/n) )

- LENZ ile/||/<> FARADAY ile/||/<> HENRY ile/||/<> İNDÜKSİYON YASALARI

( Elektromanyetik indüksiyon prensipleri. )

( Formül: ε = -N(dΦ/dt) )

( Michael Faraday tarafından 1831 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1791-1867) (Ülke: İngiltere) (Alan: Fizik, Kimya) (Önemli katkıları: Elektromanyetik indüksiyon, elektroliz) )

- LEPTON İLE KUARK İLE BOZON ile/||/<> TEMEL PARÇACIKLAR

( Standart modelin üç temel parçacık ailesi. )

( Formül: Q = 2/3e (up) İLE -1/3e (down) )

- LEVİ-CİVİTA İLE CHRİSTOFFEL İLE KOVARYANT ile/||/<> BAĞLANTILAR

( Manifoldlarda paralel taşıma. )

( Formül: Γ^k_ij = (1/2)g^kl(∂_ig_jl + ∂_jg_il - ∂_lg_ij) )

- LEWİS ASİDİ ile/||/<> BRONSTED ASİDİ

( Lewis elektron alıcı, Bronsted proton vericidir )

( Formül: e⁻ alıcı İLE H⁺ verici

AlCl₃ (Lewis) İLE HCl (Brønsted) )

( Walter Gilbert tarafından 1923 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1875-1946) (Ülke: ABD) (Alan: Kimya) (Önemli katkıları: Lewis yapıları, kovalent bağ) )

- LEWİS İLE BRØNSTED-LOWRY İLE ARRHENİUS ile/||/<> ASİT-BAZ KURAMLERİ

( Asit ve bazların üç farklı tanımı. )

( Formül: Ka × Kb = Kw )

( Johannes Brønsted & Thomas Lowry tarafından 1923 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1879-1947) (Ülke: Danimarka) (Alan: Kimya) (Önemli katkıları: Brønsted-Lowry asit-baz teorisi) )

- Lİ-İON İLE NA-İON İLE SOLİD STATE ile/||/<> BATARYA TEKNOLOJİLERİ

( Enerji depolama malzemeleri. )

( Formül: LiCoO₂ ⇌ Li₁₋ₓCoO₂ + xLi⁺ + xe⁻ )

- Lİ-İON İLE NİMH İLE PB-ASİT ile/||/<> TİCARİ PİL TEKNOLOJİLERİ

( Yaygın kullanılan pil türleri. )

( Formül: Li-ion: 3.7V İLE 150 Wh/kg )

- Lİ-İON PİL ile/||/<> Lİ-PO PİL

( Li-ion sıvı elektrolit, Li-Po polimer elektrolit )

( Formül: LiCoO₂ katot İLE grafit anot )

- LIDAR İLE INTERFEROMETRİ İLE SPEKTROSKOPİ ile/||/<> LAZER UYGULAMALARI

( Lazerin bilimsel ve teknolojik kullanımları. )

( Formül: ΔL = h/c (LIGO) )

- LİE CEBİRİ ile/||/<> GRUP KURAMSİ

( Lie cebiri sonsuz küçük [X,Y], grup sonlu dönüşümler. )

( Formül: Jeneratörler İLE elemanlar )

- LİE GRUPLARI İLE FİBER DEMETLER İLE SİMPLEKTİK GEOMETRİ ile/||/<> MATEMATİKSEL FİZİK

( Fizikte kullanılan ileri matematik yapıları. )

( Formül: [X ileY] = XY - YX (Lie) )

- LİE İLE GAUGE İLE CLİFFORD ile/||/<> FİZİKSEL CEBİRLER

( Fizikte kullanılan matematiksel yapılar. )

( Formül: [Tᵃ ileTᵇ] = ifᵃᵇᶜTᶜ )

- LİGAND FİELD AKTİVASYON ile/||/<> REDOKS AKTİVASYON

( LF d-orbital enerji, redoks elektron transfer. )

( Formül: Spektroskopik İLE elektrokimyasal )

- LİGAND ile/||/<> İYON

( Ligand bağ yapan molekül, iyon yüklü parçacıktır )

( Formül: NH₃ İLE Cl⁻ )

- LİGAND ile/||/<> METAL MERKEZ

( Ligand elektron verici, metal elektron alıcı )

( Formül: [M(L)_n]^m± kompleks formül )

- LIGO ile/||/<> VİRGO

( LIGO ABD'de iki dedektör İLE Virgo İtalya'da bir dedektördür. İki sistem lazer interferometresi İLE gravitasyonel dalgaları ölçer. LIGO 2015'te ilk tespit İLE Virgo 2017'de katıldı. İki dedektör birlikte İLE dalga kaynağı konumunu belirler. )

- LİMİT İLE SÜREKLİLİK İLE TÜREV İLE İNTEGRAL ile/||/<> ANALİZ TEMELLERİ

( Kalkülüsün dört temel kavramı birbirine bağlıdır ve sırayla tanımlanır. )

( Formül: ∫f'(x)dx = f(x) + C )

- LİMİT İLE TÜREV İLE İNTEGRAL ile/||/<> KALKÜLÜS TEMELLERİ

( Değişim matematiği. )

( Formül: d/dx ∫f = f )

- LİMİT ile/||/<> SÜREKLİLİK

( Limit bir noktaya yaklaşırken işlevun davranışı İLE süreklilik ise o noktadaki kesintisizliktir )

( Formül: lim(x→a) f(x) = L\nSüreklilik: lim(x→a) f(x) = f(a) )

- LİNE INTEGRAL ile/||/<> SURFACE INTEGRAL

( Line eğri üzerinde, surface yüzey üzerinde. )

( Formül: Curve İLE surface integration )

- LİNEER BAĞIMSIZLIK ile/||/<> SPAN

( Bağımsızlık sıfır kombinasyon trivial, span tüm kombinasyonlar. )

( Formül: Trivial kernel İLE generation )

- LİNEER İLE KUADRATİK İLE KÜBİK İLE POLİNOM ile/||/<> DENKLEM TÜRLERİ

( Farklı dereceden denklemler. )

( Formül: x = (-b±√Δ)/2a )

- LİNEER ile/||/<> NON-LİNEER

( Lineer denklemler süperpozisyon ilkesine uyar İLE non-lineer denklemler uymaz )

( Laplace tarafından 1799 yılında keşfedildi/formüle edildi. (Ülke: Bilinmiyor) (Alan: matematik) )

- LİNKAGE İZOMERİ ile/||/<> İYONİZASYON İZOMERİ

( Linkage SCN vs NCS, iyonizasyon [Co(NH₃)₅Br]SO₄ vs [Co(NH₃)₅SO₄]Br. )

( Formül: Bağlanma İLE pozisyon )

- LİOUVİLLE TEOREMİ ile/||/<> ENERJİ KORUNUMU

( Liouville faz uzayı hacmi korunur, enerji skaler korunur. )

( Formül: dρ/dt = 0 İLE dE/dt = 0 )

( Joseph Liouville tarafından 1838 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- LİOUVİLLE THEOREM ile/||/<> PİCARD THEOREM

( Liouville sınırlı entire sabit, Picard entire en çok 1 değer atlar. )

( Formül: Bounded entire İLE omitted values )

- LİPİDOMICS ile/||/<> METABOLOMICS

( Lipidomics lipid profilini incelerken İLE metabolomics tüm küçük molekül metabolitleri inceler )

( Formül: Lipid extraction )

- LİPOSOME İLE DENDRİMER İLE GOLD NP ile/||/<> İLAÇ TAŞIYICILAR

( Nanoboyutta ilaç iletim sistemleri. )

( Formül: EPR effect: Tumor targeting )

- LİPSCHİTZ İLE HÖLDER İLE UNİFORM ile/||/<> SÜREKLİLİK TÜRLERİ

( İşlevlerin farklı süreklilik dereceleri. )

( Formül: |f(x)-f(y)| ≤ L|x-y| )

- LİQUİD CRYSTAL İLE COLLOİD İLE FOAM İLE GRANULAR ile/||/<> YUMUŞAK MADDE

( Ara fazlı malzemeler. )

( Formül: kBT ~ interaction )

- LİQUİD CRYSTAL ile/||/<> ISOTROPİC LİQUİD

( Liquid crystal yönelimsel düzen gösteren sıvı fazken İLE isotropic liquid rastgele yönelimli molekülleri olan sıvıdır )

( Formül: Mesophase )

- LISA İLE PULSAR TİMİNG İLE KAGRA ile/||/<> GRAVİTASYONEL DALGA DEDEKTÖRLERİ

( Yerçekimi dalgası gözlem sistemleri. )

( Formül: h ~ 10⁻²¹ )

- LİTİK DÖNGÜ ile/||/<> LİZOJENİK DÖNGÜ

( Litik hemen göze parçalar, lizojenik DNA'ya entegre uyur )

( Formül: Lysis İLE prophage )

- LİVİNG POLİMERİZASYON ile/||/<> KLASİK

( Living sonlandırma yok PDI~1, klasik geniş dağılım. )

( Formül: Kontrollü İLE rastgele )

- LİZOZOM İLE PEROKSİZOM İLE PROTEAZOM ile/||/<> YIKIM ORGANELLERİ

( Göze içi yıkım ve geri dönüşüm merkezleri. )

( Formül: pH: Lizozom ~4.5-5.0 )

- LİZOZOM ile/||/<> PEROKSİSOM

( Lizozom sindirim asit pH İLE peroksisom H2O2 detoks. )

( Formül: Sindirici İLE katalaz )

- LİZOZOM ile/||/<> PEROKSİZOM

( Lizozom sindirim İLE peroksizom detoksifikasyon yapar )

( Formül: pH4-5 İLE H₂O₂ )

- LOCAL MAXIMUM ile/||/<> GLOBAL MAXIMUM

( Local yakın maksimum, global tüm domain maksimum. )

( Formül: Neighborhood İLE entire domain )

- LOD İLE LOQ İLE LİNEER ARALIK ile/||/<> ANALİTİK PERFORMANS

( Analitik yöntemin performans parametreleri. )

( Formül: LOD = 3σ/S )

- LOGARİTMA ile/||/<> ÜSTEL FONKSİYON

( Logaritma ve Üstel Fonksiyon arasındaki ilişki )

- LOHUSA HUMMASI ÖNLEME ile/||/<> MODERN ENFEKSİYON KONTROLÜ

( Semmelweis el yıkama ile lohusa hummasını önledi İLE modern enfeksiyon kontrolü çok boyutlu yaklaşım kullanır. Semmelweis 1847'de el yıkamanın önemini kanıtladı İLE ancak mikrop kuramı kabul edildikten sonra anlaşıldı. Semmelweis zamanında reddedildi İLE ölümünden sonra haklılığı anlaşıldı. )

( Ignaz Semmelweis tarafından 1847 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1818-1865) (Ülke: Macaristan) (Alan: Obstetrik, Hijyen) (Önemli katkıları: El yıkamanın önemini keşfetti, lohusa hummasını önleme, hijyen kavramını tıbba soktu) )

- LONGEVİTY RESEARCH ile/||/<> DİSEASE RESEARCH

( Longevity research yaşlanma sürecini yavaşlatma odaklıyken İLE disease research spesifik hastalık tedavisi odaklıdır )

( Formül: Aging mechanisms )

- LOOP İLE STRİNG İLE ASYMPTOTİC SAFETY İLE CAUSAL SETS ile/||/<> KUANTUM GRAVİTY ADAYLARI

( Kuantum ve gravitasyonu birleştirme yaklaşımları. )

( Formül: lp = √(ℏG/c³) )

- LOOP QUANTUM GRAVİTY ile/||/<> STRİNG THEORY

( Loop quantum gravity uzayın atomik yapısını öngörürken İLE string theory ekstra boyutlar gerektirir )

( Formül: A_i^a(x) )

- LORENTZ DÖNÜŞÜMÜ ile/||/<> GALİLEİ DÖNÜŞÜMÜ

( Lorentz göreli (c sabit), Galilei klasik (v << c) dönüşümdür. )

( Formül: γ = 1/√(1-v²/c²) )

- LOTKA-VOLTERRA İLE MAY İLE ROSENZWEİG ile/||/<> POPÜLASYON DİNAMİĞİ

( Ekolojik sistemlerin matematik modelleri. )

( Formül: dx/dt = ax - bxy )

- LOTKA-VOLTERRA MODELİ ile/||/<> SIR MODELİ

( Lotka-Volterra avcı-av, SIR salgın yayılımı )

( Formül: dx/dt = αx - βxy (L-V) İLE dS/dt = -βSI (SIR) )

( Alfred Lotka tarafından 1920 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- LTP İLE LTD İLE PLASTİSİTE ile/||/<> SİNAPTİK DEĞİŞİM

( Öğrenmenin nöral temelleri. )

( Formül: NMDA → Ca²⁺ → LTP )

- LTP İLE LTD İLE STDP ile/||/<> SİNAPTİK PLASTİSİTE

( Sinaps gücü değişim mekanizmaları. )

( Formül: NMDA → Ca²⁺ → CaMKII )

- LU İLE QR İLE SVD ile/||/<> MATRİS AYRIŞTIRMALARI

( Matrisleri faktörlere ayırma yöntemleri. )

( Formül: A = UΣV^T (SVD) )

- LYAPUNOV ÜSTELİ ile/||/<> ENTROPİ

( Lyapunov hassas bağımlılık λ>0, entropi termodinamik düzensizlik. )

( Formül: e^(λt) ayrışma )

- MACHINE LEARNING THEORY ile/||/<> CLASSICAL STATISTICS

( Machine learning theory büyük veri setlerinde örüntü tanıma odaklıyken İLE classical statistics hipotez testi ve parametre tahmini odaklıdır )

( Formül: PAC learning )

- MACLAURİN ile/||/<> SERİSİ

( Maclaurin serisi açılımı )

( Colin Maclaurin tarafından 1742 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1698-1746) (Ülke: İskoçya) (Alan: Matematik) (Önemli katkıları: Maclaurin serisi) )

- MADDE ile/||/<> ANTİMADDE

( Madde pozitif enerjili İLE antimadde negatif yüklü karşı parçacıklardır )

( Formül: e⁻ İLE e⁺ )

( Paul Dirac tarafından 1928 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- MADDE ile/||/<> BİLİNÇ

( Tarihsel materyalizm )

( Karl Marx tarafından 1848 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1818-1883) (Ülke: Almanya) (Alan: Felsefe, Ekonomi) (Önemli katkıları: Diyalektik materyalizm, komünizm) )

- MAGNETİC LEVİTATION ile/||/<> ELECTROMAGNETİC LEVİTATION

( Magnetic levitation kalıcı mıknatıs alanlarıyla yüzdürme yaparken İLE electromagnetic levitation elektromanyetik bobinlerle yüzdürme yapar )

( Formül: Meissner effect )

- MAGNETİC MONOPOLE ile/||/<> ELECTRIC CHARGE

( Magnetic monopole tek kutuplu manyetik yük olacakken İLE electric charge bilinen elektriksel temel yüktür )

( Formül: Dirac quantization )

- MAGNETOHYDRODYNAMICS ile/||/<> FLUİD DYNAMICS

( Magnetohydrodynamics iletken akışkanların manyetik alanda davranışını incelerken İLE fluid dynamics sadece akışkan mekaniğini inceler )

( Formül: Lorentz force )

- MAGNON İLE PHONON İLE PLASMON İLE POLARON ile/||/<> KUASİPARÇACIKLAR

( Kollektif uyarılmalar. )

( Formül: ω = ck (phonon) )

- MAİLLARD İLE CARAMELİZATION İLE FERMENTATION ile/||/<> GIDA REAKSİYONLARI

( Pişirme ve işlemedeki kimyasal değişimler. )

( Formül: Amino asit + Şeker → Aroma )

- MAJOR ARC ile/||/<> MİNOR ARC

( Major büyük yay >180°, minor küçük yay <180°. )

( Formül: Greater İLE less than semicircle )

- MAJORANA FERMİYON ile/||/<> ELEKTRONLAR

( Majorana fermiyon kendi antiparçacığıyken, elektron ayrı antiparçacığa (pozitron) sahiptir )

( Formül: ψ = ψ† )

- MAJORANA İLE WEYL İLE DİRAC İLE ANYONS ile/||/<> EGZOTİK KUASİPARÇACIKLAR

( Topoljik madde fiziği. )

( Formül: γ = γ† (Majorana) )

( Paul Dirac tarafından 1928 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- MAKİNE ÖĞRENMESİ ile/||/<> DERİN ÖĞRENME

( Makine öğrenmesi genel, derin öğrenme çok katmanlı sinir ağları )

( Formül: y = f(Wx + b) İLE çok katmanlı f₁(f₂(...f_n(x))) )

- MAKROCYCLİC KİMYA ile/||/<> CROWN ETHER KİMYASI

( Makrocyclic kimya büyük halka yapıları genel olarak incelerken İLE crown ether kimyası spesifik iyon bağlama halka yapılarını inceler )

( Formül: Makrocycle )

- MAKROSİKLİK ile/||/<> AÇIK ZİNCİR

( Makrosiklik crown/porfi rin, açık zincir en, dien. )

( Formül: Halka İLE lineer )

- MAKSİMUM ile/||/<> MİNİMUM

( Maksimum en büyük İLE minimum en küçük değerdir )

( Formül: max İLE min )

- MALDI ile/||/<> ESI

( MALDI lazer matriks büyük İLE ESI sprey yumuşak çoklu yük. )

( Formül: Katı İLE çözelti )

- MAMDANİ YÖNTEMİ ile/||/<> SUGENO YÖNTEMİ

( Mamdani çıktıda bulanık kümeler, Sugeno çıktıda fonksiyonlar kullanır )

( Mamdani ve Sugeno tarafından 1975 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1942-2010) (Ülke: İran-İngiltere) (Alan: Kontrol Teorisi) (Önemli katkıları: Mamdani bulanık kontrol sistemi) )

- MAMMALİA ile/||/<> AVES

( Mammalia memeli süt İLE aves kuş tüy uçma. )

( Formül: Milk İLE feathers/flight )

- MANDELBROT İLE JULİA İLE SİERPİNSKİ ile/||/<> KLASİK FRAKTALLAR

( Ünlü fraktal kümeleri. )

( Formül: z_{n+1} = z_n² + c )

- MANİFOLD ile/||/<> VARİETY

( Manifold yerel Euclidean İLE variety polinom kümesi. )

( Formül: Local Euclidean İLE algebraic )

- MANNİCH İLE STRECKER İLE UGİ ile/||/<> ÇOK BİLEŞENLİ REAKSİYONLAR

( Tek kademede kompleks moleküller. )

( Formül: R-NH₂ + R-CHO + R₂CO )

- MANTIK ile/||/<> FELSEFE

- MANTIK ile/||/<> FELSEFE

- MANTIK ile/||/<> FELSEFE

( İkinci öğretmen, Aristoteles mantığının geliştirilmesi )

( Farabi tarafından 940 yılında keşfedildi/formüle edildi. (870-950) (Ülke: Türkistan) (Önemli katkıları: İkinci öğretmen, mantık, müzik teorisi, siyaset felsefesi) )

- MANTIK ile/||/<> USUL

( Miyar el-İlm, mantık ve metodoloji )

( Gazali tarafından 1094 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1058-1111) (Ülke: İran) (Önemli katkıları: İhya-u Ulumi Din, felsefe eleştirisi, mantık) )

- MANYETİK HAPSETME ile/||/<> İNERTIAL HAPSETME

( Manyetik B alanıyla tokamak, inertial lazerle sıkıştırma. )

( Formül: Tokamak İLE ICF )

- MANYETİK PUSULA (ÇİN) ile/||/<> MANYETİK PUSULA (AVRUPA)

( Çinliler pusulayi MÖ 206-220 yıllarında buldu İLE Avrupalılar 12. yüzyılda kullanmaya başladı. )

( Han Hanedanlığı Bilginleri tarafından -100 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- MARCUS KURAMSİ ile/||/<> TRANSITION STATE

( Marcus elektron transfer, TS genel kimyasal reaksiyon. )

( Formül: λ reorganizasyon )

- MARK-HOUWİNK ile/||/<> EİNSTEİN VİSKOZİTE

( M-H [η] = KM^a, Einstein küre η/η₀ = 1 + 2.5φ. )

( Formül: Polimer İLE parçacık )

( Albert Einstein tarafından 1905 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- MARKOV İLE MARTİNGALE İLE LEVY ile/||/<> STOKASTİK SÜREÇLER

( Rastgele süreç türleri. )

( Formül: E[X_t|F_s] = X_s (martingale) )

( Andrey Markov tarafından 1906 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1856-1922) (Ülke: Rusya) (Alan: Matematik) (Önemli katkıları: Markov zincirleri, stokastik süreçler) )

- MARKOV ZİNCİRİ ile/||/<> RASTGELE YÜRÜYÜŞ

( Markov özelliği gelecek sadece şimdiye bağlı, rastgele yürüyüş bağımsız adımlar )

( Formül: P(X_{n+1}|X_n) İLE S_n = Σ_{i=1}^n Xi )

( Andrey Markov tarafından 1906 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1856-1922) (Ülke: Rusya) (Alan: Matematik) (Önemli katkıları: Markov zincirleri, stokastik süreçler) )

- MARKOVNİKOV İLE ANTİ-MARKOVNİKOV İLE ZAİTSEV ile/||/<> ORGANİK KURALLAR

( Organik reaksiyonlarda ürün dağılımını belirleyen kurallar. )

( Formül: Major ürün = daha kararlı )

( Vladimir Markovnikov tarafından 1869 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1856-1922) (Ülke: Rusya) (Alan: Matematik) (Önemli katkıları: Markov zincirleri, stokastik süreçler) )

- MARKOVNİKOV İLE ZAİTSEV İLE HOFMANN ile/||/<> ORGANİK KİMYA KURALLARI

( Reaksiyon yön tahmin kuralları. )

( Formül: Major product prediction )

( Vladimir Markovnikov tarafından 1869 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1856-1922) (Ülke: Rusya) (Alan: Matematik) (Önemli katkıları: Markov zincirleri, stokastik süreçler) )

- MARKOVNİKOV KURALI ile/||/<> ANTİ-MARKOVNİKOV

( Markovnikov H zengin karbona, anti-Markovnikov peroksit ile ters. )

( Formül: HBr İLE HBr/ROOR )

( Vladimir Markovnikov tarafından 1869 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1856-1922) (Ülke: Rusya) (Alan: Matematik) (Önemli katkıları: Markov zincirleri, stokastik süreçler) )

- MARKOVNİKOV ile/||/<> ANTİ-MARKOVNİKOV

( Markovnikov H çok H'liye İLE anti-Markovnikov tersinedir )

( Formül: HBr İLE HBr/peroksit )

( Vladimir Markovnikov tarafından 1869 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1856-1922) (Ülke: Rusya) (Alan: Matematik) (Önemli katkıları: Markov zincirleri, stokastik süreçler) )

- MARSUPYALİA ile/||/<> PLASENTALİA

( Marsupyalia erken doğum torba İLE plasentalia tam gelişim. )

( Formül: Pouch İLE full development )

- MARTİNGALE ile/||/<> MARKOV PROCESS

( Martingale E[X_n+1|F_n]=X_n, Markov gelecek şimdiye bağlı. )

( Formül: Fair game İLE memoryless )

- MASS CYTOMETRY ile/||/<> TRADITIONAL CYTOMETRY

( Mass cytometry metal etiketler kullanırken İLE traditional cytometry floresan etiketler kullanır )

( Formül: CyTOF teknolojisi )

- MATERYAL KÜLTÜR ile/||/<> MADDİ OLMAYAN KÜLTÜR

( Materyal kültür fiziksel eserler İLE maddi olmayan kültür inanç ve değerlerdir. Materyal kültür arkeolojide korunur İLE maddi olmayan kültür kaybolur. Arkeologlar materyal kültürden İLE maddi olmayan kültürü çıkarsamaya çalışır. )

- MATHEMATİCAL BİOLOGY ile/||/<> COMPUTATIONAL BİOLOGY

( Mathematical biology biyolojik süreçlerin matematik modellemesini yaparken İLE computational biology biyolojik verinin bilgisayar analizini yapar )

( Formül: Population dynamics )

- MATHEMATICAL CHEMISTRY ile/||/<> COMPUTATIONAL CHEMISTRY

( Mathematical chemistry kimyasal süreçlerin matematik kuramıni geliştirirken İLE computational chemistry kimyasal sistemlerin sayısal simülasyonunu yapar )

( Formül: Molecular graph theory )

- MATHEMATİCAL ECONOMICS ile/||/<> COMPUTATIONAL ECONOMICS

( Mathematical economics ekonomik kuramların matematik formülasyonunu yaparken İLE computational economics ekonomik modellerin sayısal çözümünü yapar )

( Formül: Utility maximization )

- MATHEMATİCAL LOGİC ile/||/<> PHİLOSOPHİCAL LOGİC

( Mathematical logic mantıksal çıkarımların matematik formalizmini yaparken İLE philosophical logic mantığın felsefi temellerini inceler )

( Formül: First-order logic )

- MATHEMATICAL MODELING ile/||/<> STATISTICAL MODELING

( Mathematical modeling deterministik matematik denklemlerle sistem modellerken İLE statistical modeling stochastic süreçlerle veri modeller )

( Formül: ODE systems )

- MATHEMATİCAL PHYSICS ile/||/<> THEORETİCAL PHYSICS

( Mathematical physics fizik problemlerinin rigorous matematik çözümünü yaparken İLE theoretical physics fiziksel kavramların kuramk gelişimini yapar )

( Formül: Field equations )

- MATRİS İLE DETERMİNANT İLE ÖZDEĞER İLE ÖZVEKTÖR ile/||/<> LİNEER CEBİR

( Matris kuramı kavramları. )

( Formül: det(A-λI) = 0 )

- MATRİS MEKANİĞİNDE P X Q = ile/||/<> P X Q != Q X P

( )

( Arthur Cayley tarafından 1858 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1821-1895) (Ülke: İngiltere) (Alan: matematik) )

- MATRIX EXPONENTIAL ile/||/<> MATRIX LOGARITHM

( Exponential e^A Taylor seri, logarithm log(A) ters. )

( Formül: exp series İLE inverse operation )

- MATRIX FACTORIZATION ile/||/<> MATRIX DECOMPOSITION

( Factorization A=BC çarpım, decomposition A yapı ayrıştırma. )

( Formül: Product İLE structural breakdown )

- MATRİX NORM ile/||/<> VECTOR NORM

( Matrix norm ||A|| operatör İLE vector norm ||x|| büyüklük. )

( Formül: Operator İLE magnitude )

- MAXIMUM LIKELIHOOD ile/||/<> BAYESIAN ESTIMATION

( ML parametreyi maksimize, Bayesian posterior kullan. )

( Formül: Likelihood maximization İLE posterior )

- MAXIMUM MODULUS ile/||/<> MINIMUM MODULUS

( Maximum |f| sınırda, minimum |f| sıfır hariç sınırda. )

( Formül: Boundary maximum İLE boundary minimum )

- MAXWELL DAĞILIMI ile/||/<> BOLTZMANN DAĞILIMI

( Maxwell hız dağılımı, Boltzmann enerji dağılımıdır. )

( Formül: f(v) ∝ v²e^(-mv²/2kT) )

( James Clerk Maxwell tarafından 1865 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- MAXWELL-BOLTZMANN DAĞILIMI ile/||/<> FERMİ-DİRAC DAĞILIMI

( Maxwell-Boltzmann klasik parçacıklar, Fermi-Dirac fermiyonlar için )

( Formül: f_MB ∝ e^(-E/kT) İLE f_FD = 1/(e^((E-μ)/kT) + 1) )

( James Clerk Maxwell tarafından 1865 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- MAXWELL-BOLTZMANN İLE FERMİ-DİRAC İLE BOSE-EİNSTEİN ile/||/<> KUANTUM İSTATİSTİKLERİ

( Parçacık dağılım fonksiyonları. )

( Formül: f = 1/(e^(E-μ)/kT ± 1) )

( Albert Einstein tarafından 1905 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- MAXWELL-BOLTZMANN ile/||/<> FERMİ-DİRAC

( M-B klasik parçacıklar, F-D fermiyonlar Pauli. )

( Formül: Ayırt edilebilir İLE değil )

( James Clerk Maxwell tarafından 1865 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1844-1906) (Ülke: Avusturya) (Alan: Fizik) (Önemli katkıları: İstatistiksel mekanik, entropi) )

- MCMURRY ile/||/<> PINACOL ile/||/<> ACYLOIN ile/||/<> KARBONİL COUPLING REAKSİYONLARI

( C-C bağ oluşturma yöntemleri. )

( Formül: 2 R₂C=O → R₂C=CR₂ )

- MD İLE MC İLE DFT İLE QMC ile/||/<> HESAPLAMALI YÖNTEMLER

( Bilgisayarlı simülasyon teknikleri. )

( Formül: F = ma → r(t+Δt) )

- MD İLE MONTE CARLO İLE QM/MM ile/||/<> MOLEKÜLER SİMÜLASYON

( Biyomoleküler dinamik simülasyon. )

( Formül: F = ma = -∇V )

- MD SİMÜLASYON ile/||/<> MONTE CARLO

( MD deterministik Newton, MC stokastik örnekleme. )

( Formül: Trajektori İLE ensemble )

( Isaac Newton tarafından 1687 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- MEAN VALUE THEOREM ile/||/<> INTERMEDİATE VALUE

( MVT ortalama eğim, IVT ara değer varlığı. )

( Formül: Average slope İLE intermediate existence )

- MECHANOCHEMISTRY ile/||/<> SOLUTION CHEMISTRY

( Mechanochemistry mekanik kuvvet enerjisiyle reaksiyon gerçekleştirirken İLE solution chemistry çözücü ortamında reaksiyon yapar )

( Formül: Ball milling )

- MEDICINAL CHEMISTRY ile/||/<> PHARMACEUTICAL CHEMISTRY

( Medicinal chemistry ilaç tasarım ve optimizasyon yaparken İLE pharmaceutical chemistry ilaç üretim ve formülasyon yapar )

( Formül: Lead optimization )

- MEKANİK İLE ELEKTROMANYETİK İLE MADDE ile/||/<> DALGA SINIFLARI

( Üç temel dalga kategorisi. )

( Formül: λ = h/p (de Broglie) )

- MEKANOKİMYA ile/||/<> FOTOKİMYA

( Mekanokimya mekanik kuvvet ile reaksiyon gerçekleştirirken İLE fotokimya ışık enerjisi kullanır )

( Formül: Piezoelektrik etki )

- MEMS ile/||/<> NEMS

( MEMS mikro μm mekanik İLE NEMS nano nm kuantum etki. )

( Formül: μm klasik İLE nm kuantum )

- MENDEL 1. KURAL ile/||/<> MENDEL 2. KURAL

( 1. kural ayrışma, 2. kural bağımsız dağılım. )

( Formül: Segregasyon İLE assortment )

( Gregor Mendel tarafından 1865 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1822-1884) (Ülke: Avusturya) (Alan: Biyoloji) (Önemli katkıları: Kalıtım yasaları, modern genetiğin kurucusu) )

- MENDEL YASALARI ile/||/<> KALITIM

( Mendel Yasaları ve Kalıtım arasındaki ilişki )

( Gregor Mendel tarafından 1865 yılında keşfedildi/formüle edildi. )

- MENDEL ile/||/<> YASALARI

( Mendel yasalarının yaygınlaştırılması )

( William Bateson tarafından 1902 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1861-1926) (Ülke: İngiltere) (Alan: Genetik) (Önemli katkıları: Genetik terimini icat etti, Mendel yasalarını destekledi) )

- MERKEZCİL KUVVET ile/||/<> MERKEZKAÇ KUVVETİ

( Merkezcil gerçek kuvvet merkeze doğru, merkezkaç sahte kuvvet dışa doğru )

( Formül: F_c = mv²/r (merkezcil) İLE F_cf = -mv²/r (merkezkaç) )

- MERKEZCİL KUVVET ile/||/<> MERKEZKAÇ KUVVETİ (İKİLİ KARŞILAŞTIRMA)

( Merkezcil merkeze doğru gerçek, merkezkaç dışa doğru görünürdür )

( Formül: Fc=mv²/r )

- MERKEZİ LİMİT İLE BÜYÜK SAYILAR İLE GLİVENKO-CANTELLİ ile/||/<> LİMİT TEOREMLERİ

( Olasılığın temel limit teoremleri. )

( Formül: √n(X̄ - μ) → N(0 İLE σ²) )

- MERKEZİ SİNİR ile/||/<> ÇEVRESEL SİNİR

( Merkezi beyin+omurilik, çevresel sinirler. )

( Formül: CNS İLE PNS )

- MERKÜR ile/||/<> GÖZLEM

( Merkür geçişi gözlemleri )

( Ali Kuşçu tarafından 1460 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1403-1474) (Ülke: Semerkant/Osmanlı) (Alan: matematik) (Önemli katkıları: Risaletu Fethiyye, Ay gözlemleri, matematik ve astronomi) )

- MERSENNE ASAL ile/||/<> FERMAT SAYI

( Mersenne 2^p-1 formunda, Fermat 2^(2^n)+1 formunda. )

( Formül: M_p İLE F_n )

- METABOLİC ENGİNEERİNG ile/||/<> NATURAL METABOLİSM

( Metabolic engineering hücresel metabolizmayı kasıtlı olarak değiştirirken İLE natural metabolism evrimsel optimize edilmiş doğal yollardır )

( Formül: Pathway optimization )

- METABOLİK MÜHENDİSLİK İLE YOL OPTİMİZASYONU ile/||/<> ÜRETİM SİSTEMLERİ

( Mikroorganizmaların endüstriyel üretim için modifikasyonu. )

( Formül: Verim = g ürün/g substrat )

- METABOLOMİK ile/||/<> PROTEOMİK

( Metabolomik küçük molekül metabolitleri incelerken İLE proteomik protein ifadesini inceler )

( Formül: MS spektroskopisi )

- METABOLOMİK ile/||/<> TRANSKRİPTOMİK

( Metabolomik metabolit İLE transkriptomik mRNA. )

( Formül: Metabolite İLE mRNA analysis )

- METAL KARBEN ile/||/<> METAL KARBÍN

( Karben M=CR₂ çift bağ, karbin M≡CR üçlü. )

( Formül: Fischer İLE Schrock )

- METAL-METAL BAĞI ile/||/<> KÖPRÜ LİGAND

( M-M direkt bağ Re₂Cl₈²⁻, köprü ligand üzerinden. )

( Formül: Dörtlü bağ İLE μ-Cl )

- METAL ile/||/<> AMETAL

( Metal elektron verir İLE ametal elektron alır )

( Formül: Katyon İLE anyon )

- METALİK BAĞ ile/||/<> İYONİK BAĞ

( Metalik elektron denizi, iyonik elektron transferi )

( Formül: M_n → nM⁺ + ne⁻ (metalik) İLE M + X → M⁺X⁻ (iyonik) )

- METALİK CNT ile/||/<> YARIİLETKEN CNT

( Metalik (n,m) n-m = 3k, yarıiletken diğer. )

( Formül: İletken İLE band gap )

- METÂLORGANİK KAGE ile/||/<> METÂLORGANİK KAPSULA

( Metâlorganik kage açık çerçeve yapıyken İLE metâlorganik kapsula kapalı küresel yapıdır )

( Formül: Supramolecular cage )

- METAMALZEME İLE FONONİK KRİSTAL İLE FOTONİK KRİSTAL ile/||/<> YAPAY MALZEMELER

( Tasarlanmış özel özellikli malzemeler. )

( Formül: n < 0 (metamalzeme) )

- METAMALZEME ile/||/<> DOĞAL MALZEME

( Metamalzeme negatif kırılma yapay, doğal pozitif kırılma. )

( Formül: n < 0 İLE n > 0 )

- METAMATERIAL ile/||/<> PHOTONIC CRYSTAL ile/||/<> PLASMONICS ile/||/<> YAPAY MALZEMELER

( Tasarlanmış elektromanyetik özellikler. )

( Formül: n < 0 (negatif indeks) )

- METAMATERIAL ile/||/<> PHOTONİC CRYSTAL

( Metamaterial negatif refraktif indeks gösterebilirken İLE photonic crystal periyodik yapıyla photon band gap oluşturur )

( Formül: Negative refractive index )

- METAPOPULASYON ile/||/<> KAYNAK-HEDEF

( Metapop bağlı populasyonlar, kaynak-hedef tek yön. )

( Formül: Çok yama İLE gradyan )

- METASTAZ ile/||/<> PRİMER TÜMÖR

( Metastaz yayılım ikincil, primer orijinal. )

( Formül: İnvaziv İLE lokal )

- METATEZ REAKSİYONU ile/||/<> SN2 REAKSİYONU

( Metatez reaksiyonu çifte bağların yer değiştirmesiyken, SN2 nukleofilik substitüsyondur )

( Formül: Grubbs katalizörü )

- METATHESIS ile/||/<> POLİMERİZASYON

( Metathesis C=C değişimi Grubbs İLE polimerizasyon zincir büyüme. )

( Formül: RCM İLE ROMP )

- METRİK UZAY ile/||/<> TOPOLOJİK UZAY

( Metrik mesafe fonksiyonu, topolojik açık küme koleksiyonu. )

( Formül: Distance İLE open sets )

- METRİK ile/||/<> UZAY

( Metrik uzay kavramı )

( Maurice Fréchet tarafından 1906 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1878-1973) (Ülke: Fransa) (Alan: Matematik) (Önemli katkıları: Metrik uzaylar, fonksiyonel analiz) )

- MEZO BİLEŞİK ile/||/<> RASEMİK KARIŞIM

( Mezo optikçe inaktif tek molekül, rasemik eşit karışımdır )

( Formül: Simetrik İLE 50:50 )

- MEZO-GÖZENEKLİ ile/||/<> MİKRO-GÖZENEKLİ

( Mezo 2-50nm MCM-41, mikro <2nm zeolit. )

( Formül: Boyut farkı )

- MEZON ile/||/<> BARYON (İKİLİ KARŞILAŞTIRMA)

( Mezon kuark-antikuark, baryon üç kuarktan oluşur )

( Formül: qq̄ İLE qqq )

- MHC SINIF I ile/||/<> MHC SINIF II

( MHC-I tüm çekirdekli gözeler, MHC-II antijen sunan gözeler )

( Formül: HLA-A ileB ileC (Sınıf I) İLE HLA-DR ileDQ ileDP (Sınıf II) )

- MHC-I İLE MHC-II İLE CROSS-PRESENTATION ile/||/<> ANTİJEN SUNUMU

( T hücre aktivasyon mekanizmaları. )

( Formül: Signal 1 + 2 → Aktivasyon )

- MHC-I İLE MHC-II İLE TCR ile/||/<> ANTİJEN SUNUMU

( İmmün tanıma molekülleri. )

( Formül: HLA-A İLE B İLE C (MHC-I) )

- MHD İLE KİNETİC İLE GYROKİNETİC ile/||/<> PLAZMA KURAMLERİ

( Farklı plazma modelleme yaklaşımları. )

( Formül: ∇×B = μ₀J + μ₀ε₀∂E/∂t )

- MHD ile/||/<> KİNETİK KURAM

( MHD akışkan yaklaşımı, kinetik parçacık dağılım fonksiyonu. )

( Formül: Makro İLE mikro )

- MİCHAEL KATILMA ile/||/<> ROBİNSON ANÜLASYONU

( Michael 1,4-katılma α,β-doymamış, Robinson halka oluşumu. )

( Formül: Enolat + enon )

- MİCHAELİS-MENTEN İLE HİLL İLE ALLOSTERİC ile/||/<> ENZİM KİNETİĞİ

( Enzim aktivite modelleri. )

( Formül: v = Vmax[S]/(Km + [S]) )

- MİCROBİOME ENGİNEERİNG ile/||/<> PROBİOTİC THERAPY

( Microbiome engineering mikrobiyom kompozisyonunu sistematik düzenlerken İLE probiotic therapy faydalı bakteri takviyesi yapar )

( Formül: Microbial community design )

- MİCROREACTOR İLE CONTİNUOUS FLOW İLE DROPLET ile/||/<> AKIŞ KİMYASI

( Sürekli akış reaktör sistemleri. )

( Formül: Re < 100 (laminar) )

- MİCRORNA ile/||/<> LONG NON-CODİNG RNA

( MicroRNA kısa düzenleyici RNAyken, lncRNA uzun düzenleyici RNAdır )

( Formül: ~22 nükleotid )

- MICROWAVE CHEMISTRY ile/||/<> THERMAL CHEMISTRY

( Microwave chemistry mikrodalga enerjisiyle hızlı ısıtma yaparken İLE thermal chemistry konvansiyonel ısıtma yöntemleri kullanır )

( Formül: Dielectric heating )

- MİKRO İLE MAKRO İLE MEZO ile/||/<> SİSTEM ÖLÇEKLERİ

( Farklı boyut ölçeklerinde fizik. )

( Formül: kT ≈ termal enerji )

- MİKRO-İYONOFORE ile/||/<> MAKRO-İYONOFORE

( Mikro-iyonofore küçük molekül iyon taşıyıcısıyken, makro-iyonofore büyük yapılı iyon bağlayıcıdır )

( Formül: Valinomisin )

- MİKROARRAY ile/||/<> RNA-SEQ

( Mikroarray önceden bilinen İLE RNA-seq tüm transkriptom. )

( Formül: Known İLE unbiased expression )

- MİKROBİYOM ile/||/<> MİKROBİOTA

( Mikrobiyom tüm mikroorganizma genleriyken İLE mikrobiota sadece mikroorganizmaların kendisidir )

( Formül: Metagenomik )

- MİKROBİYOTA-İMMÜN SİSTEM ETKİLEŞİMİ ile/||/<> MİKROBİYOTA-METABOLİZMA ETKİLEŞİMİ

( Mikrobiyota-immün etkileşim bağışıklık gelişimini şekillendirir İLE mikrobiyota-metabolizma etkileşim enerji dengesini etkiler. İkisi de karşılıklı düzenleyici İLE farklı mekanizmalar kullanır. )

- MİKROBİYOTA ile/||/<> MİKROBİYOM

( Mikrobiyota bir bölgedeki mikroorganizmaların kendisi İLE mikrobiyom bu mikroorganizmaların tüm genetik materyali ve etkileşimleridir. Mikrobiyota canlı organizmalar İLE mikrobiyom genetik bilgi ve fonksiyonel kapasitedir. )

( Joshua Lederberg tarafından 2001 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1925-2008) (Ülke: ABD) (Alan: Genetik, Mikrobiyoloji) (Önemli katkıları: Bakteriyel genetik, "mikrobiyom" terimini kullandı, Nobel Ödülü sahibi) )

- MİKRODALGA İLE ULTRASES İLE MEKANOKİMYA ile/||/<> ALTERNATİF AKTİVASYON

( Klasik ısıtmaya alternatif enerji kaynakları. )

( Formül: P = 2πfξ²ρc (ultrases) )

- MİKRODAMLA KİMYASI ile/||/<> FAZ TRANSFER KATALİZİİ

( Mikrodamla kimyası küçük hacimde hızlı reaksiyonken, faz transfer katalizi farklı fazlar arası geçişi sağlar )

( Formül: μL hacim )

- MİKROENKAPSÜLASYON ile/||/<> NANOENKAPSÜLASYON

( Mikroenkapsülasyon mikron boyutunda kapsül oluştururken İLE nanoenkapsülasyon nanometre seviyesinde kapsülleme yapar )

( Formül: 1-1000 μm )

- MİKROEVRİM ile/||/<> MAKROEVRİM

( Mikroevrim tür içi İLE makroevrim tür üstü değişimdir )

( Formül: Popülasyon İLE tür oluşumu )

- MİKROFİLAMENT ile/||/<> MİKROTÜBÜL

( Mikrofilament aktin İLE mikrotübül tübülin proteinidir )

( Formül: 7nm İLE 25nm )

- MİKROFLUIDİK KİMYA ile/||/<> MİKROSİSTON KİMYASI

( Mikrofluıdik kimya akışkanların mikro kanallarla kontrolüyken, mikrosistan kimyası küçük hacimli sistem kimyasıdır )

( Formül: Laminar akış )

- MİKROGLİA ile/||/<> ASTROSİT

( Mikroglia bağışıklık fagositoz İLE astrosit destek kan-beyin. )

( Formül: Immune İLE support )

- MİKROKANONİKAL İLE KANONİKAL İLE BÜYÜK KANONİKAL ile/||/<> İSTATİSTİK TOPLULUKLAR

( Termodinamik sistemlerin istatistiksel tanımları. )

( Formül: Z = Σe^(-βE) )

- MİKROP KURAMSİ ile/||/<> MİASMA KURAMSİ

( Mikrop kuramı hastalıkların spesifik mikroorganizmalar tarafından oluştuğunu İLE miasma kuramı hastalıkların kötü hava ve kokulardan kaynaklandığını iddia eder. Mikrop kuramı bilimsel kanıta dayalı İLE miasma kuramı gözleme dayalı yanlış bir hipotezdir. Pasteur ve Koch mikrop kuramıni kanıtladı. )

( Louis Pasteur tarafından 1860 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1822-1895) (Ülke: Fransa) (Alan: Biyoloji, Kimya) (Önemli katkıları: Mikrop teorisi, pastörizasyon, aşı geliştirme (kuduz, şarbon), spontan üreme teorisini çürüttü, fermantasyon süreçlerini açıkladı, antisepsi kavramını tıbba kazandırdı) )

- MİKROP KURAMSİ ile/||/<> SPONTAN ÜREME KURAMSİ

( Mikrop kuramı hastalıkların mikroorganizmalar tarafından oluştuğunu İLE spontan üreme kuramı canlıların cansız maddeden kendiliğinden oluştuğunu savunur. Pasteur kuğu boyunlu balon deneyi ile spontan üremeyi çürüttü İLE mikropların havada ve çevrede bulunduğunu kanıtladı. )

( Louis Pasteur tarafından 1862 yılında keşfedildi/formüle edildi. (1822-1895) (Ülke: Fransa) (Alan: Biyoloji, Kimya) (Önemli katkıları: Mikrop teorisi, pastörizasyon, aşı geliştirme (kuduz, şarbon), spontan üreme teorisini çürüttü, fermantasyon süreçlerini açıkladı, antisepsi kavramını tıbba kazandırdı) )

- MİKRORNA ile/||/<> UZUN KODLAMAYAN RNA

( MikroRNA kısa regülatör İLE uzun kodlamayan RNA uzun düzenleyici. )

( Formül: Short İLE long regulatory RNA )

- MİKROTÜBÜL ile/||/<> MİKROFİLAMENT

( Mikrotübül tübulin kalın İLE mikrofilament aktin ince. )

( Formül: 25nm İLE 7nm )

- MİLLER İNDİSLERİ İLE BRAVAİS ÖRGÜLERİ ile/||/<> KRİSTALOGRAFİ

( Kristal düzlem ve örgü tanımlamaları. )

( Formül: d_hkl = a/√(h²+k²+l²) )

- MİNİMAL GENOM İLE SENTETİK GENOM İLE XENOBİYOLOJİ ile/||/<> YAPAY YAŞAM

( Laboratuvarda yaratılan yaşam formları. )

( Formül: JCVI-syn3.0 (531kb) )

- MİNİMAL İLE SYNTHETİC İLE MİRROR ile/||/<> YAPAY GENOMLAR

( Tasarlanmış ve sentezlenmiş genomlar. )

( Formül: 473 temel gen )